Najważniejsze wydarzenia roku 2016 w branży tworzyw sztucznych
W mijającym roku na plan pierwszy w krajowej branży tworzyw sztucznych wysuwają się przesunięcia kadrowe oraz spektakularne inwestycje.
Rok 2016 przejdzie do historii jako rok pełen ważnych i - być może - brzemiennych w skutki wydarzeń, przede wszystkim na scenie politycznej. W skali globalnej wystarczy wymienić choćby Brexit, wybory prezydenckie w USA czy dramat wojenny w Syrii; w Polsce na plan pierwszy wysuwają się rządy PiS i szereg wdrażanych przez tę partię zmian.
Niemniej ciekawie wygląda sytuacja w przemyśle tworzyw sztucznych - rok 2016 był przede wszystkim "rokiem K", w którym cała branża spotkała się na targach w Düsseldorfie. W polskim sektorze chemicznym z kolei wiele tegorocznych doniesień dotyczyło zmian kadrowych, choć nie brakowało także informacji o ekspansji krajowych potentatów, czego najlepszym przykładem jest Synthos.
Przedstawiamy poniżej zestawienie najważniejszych wydarzeń każdego miesiąca 2016 roku.
STYCZEŃ
Wśród styczniowych wydarzeń warto przywołać przede wszystkim Światowe Forum Ekonomiczne w Davos, którego jednym z tematów była przyszłość tworzyw sztucznych. Dyskusje odnosiły się do raportu Ellen MacArthur Foundation "The New Plastics Economy: Rethinking the future of plastics". Jego główną myślą jest teza, iż zastosowanie zasad gospodarki cyrkularnej w sektorze opakowań z tworzyw sztucznych mogłoby przekształcić całą branżę i znacząco zredukować takie zjawiska, jak zaśmiecanie oceanów.
LUTY
Po nieco leniwym początku roku w lutym bieg wydarzeń znacznie przyspieszył, przynajmniej w krajowej branży tworzyw. Już pod koniec 2015 roku wiadomo było, że po politycznej zmianie warty nastąpią również gruntowne zmiany w kierownictwie Grupy Azoty. Podczas Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia spółki w dn. 1 lutego zmieniono skład rady nadzorczej Grupy Azoty - ze składu rady nadzorczej IX kadencji odwołani zostali: Monika Kacprzyk-Wojdyga (przewodnicząca), Marek Mroczkowski, Jacek Obłękowski oraz Ryszard Trepczyński. Jednocześnie powołani zostali: Maciej Baranowski, Tomasz Karusewicz, Bartłomiej Litwińczuk oraz Przemysław Lis.
Logicznym następstwem zmiany składu rady nadzorczej była wymiana zarządu spółki - ze stanowiska prezesa zarządu został odwołany Paweł Jarczewski oraz wiceprezesi - Krzysztof Jałosiński, Marek Kapłucha i Marian Rybak. Uchwałą rady nadzorczej funkcję prezesa zarządu objął Mariusz Bober.
MARZEC
Na początku marca w podwarszawskim Nadarzynie wystartowała pierwsza edycja targów Warsaw Pack.
Końcówka miesiąca przyniosła kolejną odsłonę zmian kadrowych, tym razem w polickiej spółce Grupy Azoty. 30 marca radę nadzorczą opuścili: Andrzej Skolmowski, Wojciech Wardacki oraz Patrycja Zielińska, zaś do jej składu powołani zostali: Dariusz Hac, Joanna Habelman, Agnieszka Ewa Dąbrowska oraz Mirosław Kozłowski.
KWIECIEŃ
Początek kwietnia przyniósł duże wydarzenie na światowym rynku kauczuków - 1 kwietnia 2016 r. spółki Lanxess oraz Saudi Aramco zakończyły procedurę powołania kauczukowej spółki joint venture pod nazwą Arlanxeo.
5 kwietnia wprowadzono zmiany w zarządzie Grupy Azoty Puławy. Pełniącym obowiązki prezesa zarządu został Mariusz Bober, prezes zarządu Grupy Azoty SA. Rada nadzorcza podjęła także decyzję o rozszerzeniu składu zarządu - nowymi wiceprezesami zostali Zbigniew Gagat i Jacek Janiszek. Jednocześnie sprawujący do tej pory swoje funkcje prezes zarządu - Marian Rybak oraz wiceprezes zarządu - Zenon Pokojski zostali zawieszeni w pełnieniu obowiązków.
7 kwietnia nastąpiła wymiana zarządu Grupy Azoty Police - stanowisko prezesa zarządu objął Wojciech Wardacki, wiceprezesami zostali zaś Anna Zarzycka-Rzepecka oraz Tomasz Panas.
MAJ
Na początku maja europejską branżę tworzyw zelektryzowała wiadomość o planowanym przejęciu spółki Ineos Styrenics przez polski Synthos. Transakcja o wartości 80 mln euro zaplanowana została na drugą połowę roku.
W maju rozpoczął się także montaż urządzeń technologicznych w Wytwórni Poliamidów II w tarnowskich zakładach Grupy Azoty.
W dn. 17-20 maja odbyła się dwudziesta, jubileuszowa edycja kieleckich targów Plastpol. W tym roku na terenach wystawienniczych Targów Kielce wystawiło się 800 firm z 31 krajów świata.
20 maja rada nadzorcza Grupy Azoty dokonał kolejnej zmiany w zarządzie firmy - odwołany został dotychczasowy wiceprezes zarządu, Andrzej Skolmowski. Funkcję wiceprezesa zarządu objął natomiast Paweł Andrzej Łapiński; ponadto funkcję wiceprezesa zarządu objęli dotychczasowi członkowie zarządu - Tomasz Hinc oraz Józef Rojek.
Również w maju spółka PCC Prodex uruchomiła w Brzegu Dolnym nowy zakład produkcji prepolimerów, grupy tworzyw stosowanych w różnych gałęziach przemysłu, m.in. w budownictwie, motoryzacji czy w branży meblarskiej. Rocznie instalacja będzie mogła wyprodukować 15 tys. ton prepolimerów, mających zastosowanie w produkcji klejów, nawierzchni sportowych, elastycznych pianek wykorzystywanych w materacach, a także w innych innowacyjnych produktach.
Pod koniec miesiąca zarząd Grupy Azoty Police poinformował o wykryciu istotnego błędu w sprawozdaniach finansowych za rok poprzedni, związany z zawyżeniem wartości aktywów afrykańskiej spółki należącej do GA Police. Po korekcie okazało się, że zamiast zysku spółka odnotowuje gigantyczną stratę w wysokości 71,6 mln zł.
CZERWIEC
2 czerwca Grupa Azoty Police rozpoczęła budowę Wytwórni Nawozów Granulowanych na Bazie Saletry Amonowej. Inwestycja o wartości 385 mln zł ma zostać zakończona w 2020 roku.
Także w czerwcu Unipetrol, spółka wchodząca w skład Grupy Kapitałowej Orlen, oficjalnie zainaugurował budowę nowej instalacji polietylenu (PE3) w czeskim zakładzie produkcyjnym w Litvínovie.
W dn. 8-9 czerwca Grupa Wittmann świętowała w Wiedniu jubileusz 40-lecia istnienia firmy. W czasie dwudniowej imprezy tereny Messe Wien, jak również fabryki w Wiedniu, Kottingbrunn, Wolkersdorf oraz Mosonmagyaróvár (Węgry) odwiedziło ponad 1650 gości.
Również w czerwcu brazylijski koncern Braskem wraz ze spółką Idesa zainaugurował działalność kompleksu petrochemicznego Etileno XXI w miejscowości Coatzacoalcos na wschodnim wybrzeżu Meksyku. Całkowita zdolność produkcyjna zakładów wynosi 1,05 mln ton etylenu i polietylenu rocznie, w tym 750 tys. ton HDPE i 300 tys. LDPE. Koszt inwestycji wyniósł 5,2 mld dol.
W tym samym czasie saudyjskie spółki Saudi Aramco i SABIC podpisały w tym tygodniu porozumienie w sprawie przeprowadzenia studium wykonalności instalacji przetwarzającej ropę naftową bezpośrednio w produkty chemiczne.
Pod koniec miesiąca zarząd Grupy Azoty Police poinformował, że biegły rewident spółki podtrzymał opinię o rzetelności sprawozdania finansowego za rok 2015, dlatego też nie będzie ono zmieniane.
LIPIEC
W lipcu Zwyczajne Walne Zgromadzenie Grupy Azoty SA powołało radę nadzorczą X kadencji. Członkami ośmioosobowej rady zostali: Przemysław Lis (przewodniczący), Maciej Baranowski, Robert Kapka, Tomasz Karusewicz, Artur Kucharski, Bartłomiej Litwińczuk, Zbigniew Paprocki oraz Roman Romaniszyn.
W San Francisco wszedł w życie przepis zakazujący używania opakowań ze spienionego polistyrenu. Regulacja stanowi najdalej jak dotąd idące ograniczenie stosowania tego typu opakowań.
W pierwszej połowie miesiąca Centralne Biuro Antykorupcyjne dokonało zatrzymań w dwóch sprawach korupcyjnych, które dotyczą spółek działających w branży chemicznej. Jedna z nich dotyczyła spółki z Sierpca, która przy pomocy łapówki chciała zapewnić sobie przedłużenie kontraktu na serwisowanie specjalistycznej odzieży ochronnej dla puławskich zakładów Grupy Azoty. Druga sprawa wiąże się z podejrzeniem korupcji przy udzieleniu wsparcia ze środków publicznych dla spółek - zatrzymano m.in. byłego szefa Narodowego Centrum Badań i Rozwoju oraz dwie inne osoby podejrzane o uczestnictwie w przestępstwie, w tym byłego członka rady nadzorczej Synthosu.
W połowie lipca ze stanowiskiem wiceprezesa Grupy Azoty Police pożegnał się Artur Rzempała, a na jego miejsce został powołany Włodzimierz Zasadzki.
W lipcu spółka Polwax poinformowała o zakończeniu etapu przygotowawczego przed rozpoczęciem budowy instalacji w ramach projektu Future. Spółka odkupiła od Lotos Terminale cztery uzbrojone, sąsiadujące z terenami Polwaxu działki w Czechowicach-Dziedzicach, o łącznej powierzchni 1,02 ha.
SIERPIEŃ
W sierpniu koncern LyondellBasell poinformował o podjęciu decyzji w sprawie budowy instalacji do produkcji polietylenu o wysokiej gęstości na wybrzeżu zatokowym USA. Roczne zdolności produkcyjne instalacji wyniosą 500 tys. ton rocznie, a jej rozruch zaplanowano na 2019 rok.
W ostatnim dniu sierpnia Synthos, po uzyskaniu zgody KE, za 80 mln euro zakupił spółkę Ineos Styrenics. W ten sposób polska firma chemiczna stałą się europejskim liderem rynku polistyrenu spienialnego.
WRZESIEŃ
We wrześniu trzy organizacje reprezentujące europejski przemysł tworzyw sztucznych - European Plastics Converters (EuPC), PlasticsEurope i Plastics Recyclers Europe (PRE) - przygotowały wspólne stanowisko ws. wdrożenia europejskiej gospodarki cyrkularnej dla tworzyw sztucznych. W opublikowanym dokumencie odnoszącym się do zaproponowanych przez Komisję Europejską rozwiązań organizacje zaapelowały do unijnych i narodowych agend o przyjęcie szeregu rekomendacji.
Także we wrześniu zarząd PCC Rokita poinformował o dalszych ustaleniach w sprawie rozważanej możliwości rozpoczęcia w Tajlandii produkcji w branży poliuretanowej. Polska spółka dokonała analizy sytuacji oraz potencjału istniejącej spółki IRPC Polyol Company Ltd. w Bangkoku, wchodzącej w skład grupy IRPC, jako producenta systemów poliuretanowych i polioli.
Ministerstwo Środowiska poinformowało o pracach nad nowelą ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadach opakowaniowych. Projekt zakłada wprowadzenie opłat za torby zakupowe z tworzyw sztucznych o grubości do 50 mikronów. Maksymalna opłata, jaką zapłaciłby klient, miałaby wynosić 1 zł; przy czym jest to wstępnie zaproponowana kwota i finalnie może być ona kilkukrotnie niższa. Bezpłatne pozostałyby natomiast cienkie foliówki (do 15 mikronów grubości) wykorzystywane m.in. do pakowania warzyw i owoców.
Spółka Polwax oficjalnie rozpoczęła inwestycję w budowę instalacji odolejania rozpuszczalnikowego w Czechowicach-Dziedzicach. Dzięki niej firma chce od 2020 roku zwiększyć swoje przychody o minimum 30-40 proc., a wynik EBITDA nawet o 50-60 proc.
PAŹDZIERNIK
4 października pomiędzy Grupą Azoty SA oraz spółką zależną Grupa Azoty Zakłady Chemiczne "Police" SA został podpisany list intencyjny w sprawie zaangażowania kapitałowego w projekt PDH.
17 października w porcie północnym w zakładach BASF w Ludwigshafen (Niemcy) doszło do eksplozji. W wyniku pożaru zmarły cztery osoby, a ponad dwadzieścia doznało obrażeń.
W dn. 19-26 października w Düsseldorfie odbyły się Międzynarodowe Targi Tworzyw Sztucznych i Kauczuku K 2016. W ciągu ośmiu dni targowych tereny Messe Düsseldorf odwiedziło 230 tys. osób ze 160 krajów, oglądając ofertę 3285 firm. Tymczasem podczas poprzedniej edycji targów do stolicy Nadrenii Północnej-Westfalii przyjechało 218 tys. zwiedzających, a ofertę przygotowało 3220 wystawców.
Podczas targów K stowarzyszenie PlasticsEurope zaprezentowało najnowsze dane dotyczące produkcji i zapotrzebowania na tworzywa sztuczne w Europie. Są one optymistyczne: światowa produkcja tworzyw sztucznych w roku 2015 wzrosła o 3,5 proc. w odniesieniu do roku poprzedniego i wyniosła 322 mln ton. Europa, z udziałem 18 proc., pozostaje drugim regionem pod względem co do wielkości produkcji tworzyw sztucznych regionem, ustępując jedynie Chinom, których udział wynosi 27 proc.
LISTOPAD
Polska spółka chemiczna Ciech poinformowała w listopadzie, iż fiaskiem zakończyły się próby przejęcia dwóch spółek z segmentu Agro należących do portugalskiej firmy SAPEC. Ciech nie składa broni: zarząd zapowiedział dalsze wzmacnianie segmentu organicznego, w szczególności biznesu Agro, i nie wyklucza udziału w kolejnych akwizycjach.
GRUDZIEŃ
W grudniu nastąpiła kolejna zmiana w radzie nadzorczej Grupy Azoty. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Grupy Azoty podczas posiedzenia w dn. 2 grudnia odwołało ze składu rady Przemysława Lisa i Macieja Baranowskiego, zaś w ich miejsce powołano Monikę Fill i Ireneusza Purgacza. Przewodniczącym rady nadzorczej został Marek Grzelaczyk.
Podczas posiedzenia rady nadzorczej Grupy Azoty w dn. 16 grudnia na stanowisko prezesa zarządu spółki został powołany dr Wojciech Wardacki. Zastąpił on na tym stanowisku dotychczasowego prezesa - Mariusza Bobera, który zarządzał Grupą Azoty niecałe dziesięć miesięcy, od lutego br.
Spółka PCC Rokita nabyła 25 proc. udziałów tajskiej spółki IRPC Polyol Company Ltd., producenta polioli i systemów poliuretanowych. To kolejne kroki PCC Rokita w Azji oraz w relacji z firmą IRPC Polyol - od początku 2015 roku PCC Rokita prowadzi działalność handlową w ramach IRPC PCC, joint venture utworzonej z IRPC Polyol. Dzięki temu PCC Rokita od blisko już 2 lat wprowadza sukcesywnie na rynek azjatycki swoje produkty.
Ostatnie dni grudnia przyniosły zmiany w kierownictwie Synthosu - Tomasz Kalwat, prezes spółki Synthos, przekazał informację o rezygnacji z pełnionej funkcji z dn. 31 grudnia br.