Zastrzyk inwestycyjny w sektorze papierniczym

Sektor papierniczy w Polsce jest prawie w całości sprywatyzowany. Przeszedł on poważną restrukturyzację, przede wszystkim dzięki wsparciu inwestorów branżowych z zagranicy. Obecnie większość firm to przedsiębiorstwa bardzo duże, nowoczesne, które w ostatnich latach zainwestowały łącznie kilka miliardów złotych w nowe technologie, wzrost produkcji oraz nowe miejsca pracy.

Zakłady wytwarzające papier są przeważnie w rękach zagranicznych potentatów. Większe zróżnicowanie panuje wśród producentów opakowań. Jednak i tu występuje przewaga firm z obcym kapitałem. Jak na każdym atrakcyjnym rynku, tak i w tym wypadku przewaga zagranicznych inwestycji nie jest niczym niezwykłym. Polska to w końcu największy rynek w tej części Europy.

Czas po zmianach

W branży papierniczej działa w Polsce około 2,17 tysiąca przedsiębiorstw. W większości są to firmy wytwarzające wyroby z tych materiałów. Papierni jest natomiast około 48. Wiodącą firmą w branży jest jeden z największych zakładów papierniczych w Europie Środkowej - International Paper Kwidzyn. Specjalizuje się w produkcji kartonu powlekanego i kilku innych rodzajów papieru i tektury. Zakład został zmodernizowany za kilkaset milionów dolarów. Następnym gigantem jest notowany na giełdzie w Warszawie Mondi Packaging Paper Świecie (dawniej Frantschach Świecie), specjalizujący się w produkcji celulozy, papierów na tekturę falistą, pakowych i workowych. Olbrzymią kwotę, bo 111 milionów dolarów zainwestowała szwedzka spółka holdingowa, Arctic Paper Kostrzyn. Ostatnio Komisja Europejska zaakceptowała fuzję w wyniku której powstała Smurfit Kappa Group. Jest to największa w Polsce grupa produkcyjna dysponująca 5 zakładami (Konin, Warszawa, Drezdenko, Gdańsk i Pruszków). Plany inwestycyjne ma także ICT Poland Kostrzyn, Delitissue S.A. Ciechanów i Kimberly-Clark. O pozycję lidera na krajowym rynku opakowań papierowych walczy także Stora Enso Poland, dawniej Intercell, (jedna z pięciu największych szwedzkich inwestycji w Polsce, spółka polsko-szwedzko-fińska), czołowy wytwórca ekologicznych opakowań w Europie Środkowo-Wschodniej. - Branża papiernicza w Polsce jest dobrze przygotowana do funkcjonowania na rynku europejskim i wykorzystuje szansę, jaką daje członkostwo Polski w Unii Europejskiej. Poczynione inwestycję pozwalają skutecznie rywalizować naszym zakładom z zagraniczną konkurencją. Polskie przedsiębiorstwa wyprodukowały w minionym roku łącznie 2,8 mln ton papieru i tektury. Ta liczba z pewnością się zwiększy – twierdzi Zbigniew Fornalski, Dyrektor Generalny Stowarzyszenia Papierników Polskich.

Tektura atutem

Według danych Stowarzyszenia Papierników Polskich, największy udział w krajowej produkcji papierniczej mają papiery i tektury do celów opakowaniowych oraz graficznych. Produkcja tych ostatnich zwiększyła się o kilkadziesiąt procent. Jednak najbardziej, bo o ponad trzy czwarte, wzrosła produkcja papierów do wyrobu tektury falistej.

-W Polsce działa dwóch wiodących producentów papierów do opakowań z tektury falistej: Mondi Packaging i Stora Enso Poland. Specjalizują się oni w papierach brązowych, gdyż całość papierów do opakowań z pokryciem białym jest importowana głównie z rynków Europy Zachodniej i Skandynawii – tłumaczy Zbigniew Fornalski z SPP - Polska jest znaczącym eksporterem papierów typu kraftliner (papier o wysokiej jakości) , których w 2004 roku wyeksportowano 351 tysięcy ton, co wynosi 95 procent produkcji krajowej. Jednocześnie prawie 62 procent zużywanego papieru typu testliner (w 100 % wykonany z makulatury) pochodzi z importu - dodaje. Producenci papierów opakowaniowych przewidują kolejne lata prosperity. Zapotrzebowanie na papiery opakowaniowe z pewnością będzie rosło, ponieważ nie osiągnęło jeszcze połowy poziomu notowanego w rozwiniętych krajach Europy Zachodniej. Wśród największych producentów tektury falistej należy jeszcze wymienić: DS. Smith Polska S.A. (zakłady w Kutnie i Kielcach ), TFP Poznań, Eurobox Polska Sp. z o. o. oraz Polak.

Rozwój prywatyzacji polskiego przemysłu celulozowo-papierniczego przez kapitał zagraniczny:

• 1990 r. - Intercell Ostrołęka, głównie kapitał szwedzki, Interceluloza oraz Skarb Państwa,
• 1992 r. – International Paper Kwidzyn, kapitał prywatny (International Paper, USA),
• 1992 r. – Malta Decor k. Poznania, kapitał mieszany (Kronospan),
• 1993 r. - Kostrzyn (Arctic), kapitał szwedzki (Trebruk),
• 1995 r. – Hanke Tissue Kostrzyn, kapitał niemiecki (Hanke Tissue),
• 1995 r. – Packprofil Kolonowskie, kapitał fiński j.v.,
• 1996 r. – International Paper – Klucze, kapitał USA (International Paper). W 2003 r. zakład ten został sprzedany firmie Kimberly Clark z USA i zmienił nazwę na Kimberly Clark w Kluczach,
• 1996 r. – Otor Silesia Tychy, kapitał prywatny francuski (Otor),
• 1997 r. – Frantschach Świecie, kapitał zagraniczny prywatny (Mondi) oraz Skarb Państwa,
• 1997 r. – Zakłady Papiernicze Jeziorna, kapitał fiński (Metsa Serla Tissue),
• 1998 r. – Fabryka Papieru Czerwonak, kapitał niemiecki i szwajcarski,
• 1999 r. – Rudawa Decor Rudawa, kapitał niemiecki (Kronospan),
• 2001 r. – ICT Poland Kostrzyn, kapitał włoski (ICT). Budowa nowej fabryki tissue,
• 2002 r. – Delicarta Ciechanów, kapitał włoski, Delicarta. Budowa nowej fabryki tissue,
• 2002/03 – Zakłady Papiernicze Krapkowice, kapitał fiński (Metsa Serla Tissue),

Rozwój prywatyzacji polskiego przemysłu celulozowo-papierniczego przez kapitał zagraniczny
I–VI 2002I–VI 2003I–VI 2004I–VI 2005Liczba badanych przedsiębiorstw152162163184Przeciętne zatrudnienie34 00034 00035 00037 000Przeciętne wynagrodzenie (zł) 2420,72493,82612,22609,6Przychody ze sprzedaży (mln zł)4524,55465,46286,56262,7Koszt własny sprzedaży (mln zł)4114,84849,75621,65817,0Wynik ze sprzedaży (mln zł)409,7615,7664,9445,7Wynik finansowy brutto (mln zł)372,8524,1701,4547,8Wynik finansowy netto (mln zł)317,4417,7625,2465,3Wskaźnik rentowności obrotu brutto (proc.)7,99,310,88,3Wskaźnik rentowności obrotu netto (proc.)6,87,49,67,1Udział liczby zakładów z zyskiem netto (proc.)73,766,772,469,0Udział przychodów zakładów z zyskiem netto (proc.)88,382,687,586,1Nakłady inwestycyjne (mln zł)242,0263,3327,6488,9

źródło: SPP