https://www.plastech.pl/plastechopedia/fkm-95 · 15.09.2026
A B C D E F G H I J K L M N O P R S Ś T U V W X Z Ż

FKM

  • kauczuk fluorowy
  • fluoroelastomer FKM, fluorocarbon rubber
  • ang. fluorcarbon rubber

Kauczuk fluorowy (FKM) to grupa syntetycznych elastomerów specjalnych zawierających fluor. Typowe FKM są kopolimerami fluorku winylidenu (VDF) i heksafluoropropylenu (HFP) albo terpolimerami zawierającymi również tetrafluoroetylen (TFE). Po sporządzeniu mieszanki i usieciowaniu otrzymuje się gumę fluorową przeznaczoną do pracy w wymagających warunkach cieplnych i chemicznych.

Właściwości

  • wysoka odporność cieplna i chemiczna,
  • odporność na oleje, smary, paliwa i wiele agresywnych mediów,
  • odporność na starzenie w wymagających warunkach eksploatacji,
  • niepalność,
  • zdolność do długotrwałego zachowania szczelności w podwyższonej temperaturze.

Właściwości konkretnego wyrobu zależą od składu polimeru, receptury mieszanki, rodzaju napełniaczy, systemu sieciowania i parametrów wulkanizacji. Przy doborze FKM należy więc uwzględnić dokładny skład medium, temperaturę, ciśnienie i charakter pracy elementu. Kauczuki fluorowe są trudniejsze w przetwórstwie niż elastomery ogólnego przeznaczenia; wulkanizaty mogą wymagać dodatkowego wygrzewania po wulkanizacji.

Zastosowania

FKM stosuje się przede wszystkim do wyrobów technicznych pracujących w kontakcie z paliwami, olejami, smarami, gorącymi gazami lub chemikaliami. Typowe zastosowania obejmują:

  • O-ringi, uszczelki i uszczelnienia wałów,
  • elementy układów paliwowych i zespołów napędowych,
  • uszczelnienia w komorach silnikowych,
  • komponenty dla przemysłu chemicznego, motoryzacyjnego i lotniczego,
  • wybrane uszczelnienia urządzeń do produkcji półprzewodników.

FKM nie należy utożsamiać z kauczukiem perfluorowym FFKM ani z kauczukiem fluorosilikonowym FVMQ. Są to odrębne grupy elastomerów fluorowych o innych budowie, właściwościach i kosztach.

Aspekty środowiskowe

Fluoroelastomery są objęte dyskusją regulacyjną dotyczącą PFAS. Szczególne znaczenie mają substancje pomocnicze i pozostałości procesu polimeryzacji, emisje podczas przetwarzania oraz zagospodarowanie zużytych wyrobów. Recykling usieciowanych FKM jest utrudniony, dlatego materiały te stosuje się głównie tam, gdzie ich trwałość i odporność są technicznie uzasadnione. Rozwijane są również gatunki wytwarzane bez fluorowanych surfaktantów.

Źródła

  1. Kauczuk · Plastechopedia
  2. FFKM · Plastechopedia
  3. Wypełniacze mineralne do lekkich uszczelek z FKM bez dodatku sadzy
  4. Fluoroelastomery a substancje per- i polifluoroalkilowe (PFAS)
  5. Przegląd najważniejszych elastomerów
  6. Syensqo laureatem nagrody SPE Innovation Awards 2025
  7. Trelleborg zaprezentuje rozwiązania uszczelniające na Semicon Europa 2025