PEEK

Polieteroeteroketon (PEEK) jest półkrystalicznym, aromatycznym termoplastem wysokotemperaturowym należącym do rodziny poliaryloeteroketonów (PAEK). Jego łańcuch polimerowy zawiera pierścienie fenylenowe połączone wiązaniami eterowymi i grupami ketonowymi.

Właściwości

PEEK łączy wysoką odporność cieplną i chemiczną z dużą wytrzymałością mechaniczną, odpornością zmęczeniową, małą skłonnością do pełzania oraz dobrymi właściwościami ślizgowo-ciernymi. Zachowuje właściwości mechaniczne w podwyższonej temperaturze, wykazuje stabilność wymiarową, dobrą ognioodporność i małą emisję dymu podczas spalania.

Typowe wartości temperatury zeszklenia i topnienia PEEK wynoszą odpowiednio około 143°C i 343°C, natomiast temperatura pracy ciągłej jest podawana na poziomie około 260°C. Dokładne parametry zależą od gatunku materiału, jego modyfikacji i warunków użytkowania.

Dostępne są gatunki niewzmacniane oraz kompozycje wzmacniane między innymi włóknem szklanym lub węglowym. Zbrojenie pozwala zwiększyć sztywność, wytrzymałość i stabilność materiału, zwłaszcza w podwyższonej temperaturze. Opracowywane są również specjalne odmiany tribologiczne i medyczne.

Przetwórstwo

PEEK można przetwarzać metodami właściwymi dla termoplastów, przede wszystkim przez formowanie wtryskowe i wytłaczanie, a wybrane gatunki także w technologiach przyrostowych. Materiał występuje w postaci granulatów, kompaundów, folii, filamentów oraz półwyrobów przeznaczonych do obróbki mechanicznej.

Przetwórstwo wymaga urządzeń przystosowanych do wysokich temperatur. Dla materiałów PAEK/PEEK podawany jest orientacyjny zakres temperatur przetwórstwa 360–400°C oraz temperatura formy około 200°C. Przed przetwarzaniem materiał zazwyczaj wymaga suszenia; szczegółowe warunki należy dobierać zgodnie z zaleceniami producenta danego gatunku.

Zastosowania

PEEK stosuje się w wymagających zastosowaniach przemysłu maszynowego, motoryzacyjnego, lotniczego, elektronicznego i elektrotechnicznego, chemicznego, wydobywczego oraz medycznego. Może zastępować metale w elementach, w których istotne są mała masa, odporność na temperaturę i chemikalia oraz trwałość mechaniczna.

Przykładowe wyroby obejmują łożyska ślizgowe, podkładki oporowe, uszczelnienia, koła zębate, elementy pomp i zaworów, części silników elektrycznych, termoodporne izolacje kabli, folie elektrotechniczne, płyty do obwodów drukowanych oraz półwyroby obrabiane mechanicznie. Specjalne gatunki medyczne wykorzystuje się także w urządzeniach dozujących, elementach poddawanych sterylizacji i implantach wytwarzanych między innymi metodą druku 3D.