Tworzywa sztuczne na mundialu

Jak dowodzi stowarzyszenie PlasticsEurope, współczesny futbol byłby znacznie uboższy, gdyby zabrakło w nim tworzyw sztucznych. Materiały wykonane z polimerów można w tej dyscyplinie spotkać na każdym kroku - w butach do gry ich zawartość wynosi 70 proc., zaś w koszulkach i piłkach - w niemalże 100 proc. Dodatek tworzyw znacznie zmniejsza ciężar strojów i sprzętu sportowego i poprawia ich właściwości.

Jednym z najlepszych przykładów jest Brazuca, oficjalna piłka tegorocznych MŚ. Według ekspertów jest to najbardziej kulista piłka, jaką udało się do tej pory wyprodukować. Nie jest to zresztą pierwsza piłka w całości wykonana z tworzywa sztucznego - po raz pierwszy polimerowa piłka została użyta podczas MŚ w Meksyku 1986 roku. Od tamtej pory tego typu piłki mocno rozpowszechniły się w mistrzowskich rozgrywkach; przy czym początkowo składały się one z 32 zszywanych w jedną całość paneli, dziś natomiast konstrukcja opiera się na 6 klejonych panelach. Współczesna mistrzowska futbolówka praktycznie nie wchłania wody, dzięki czemu zachowuje stałą masę, a dzięki zewnętrznej powłoce złożonej z pięciu warstw tworzyw sztucznych piłka odzyskuje swój pierwotny kształt natychmiast po uderzeniu.

Brazuca była przed mistrzostwami testowana przez ponad 600 piłkarzy oraz 30 zespołów z 10 krajów. Nie tylko jednak gwiazdy futbolu sprawdzały piłkę - przeszła ona także specjalne testy laboratoryjne, polegające m.in. na wirowaniu w pralkach oraz kopaniu przez automaty z prędkością do 160 km/h. Od używanej na poprzednich mistrzostwach piłki Jabulani Brazucę odróżnia zdecydowanie bardziej stabilny tor lotu. Poprawiono także przyczepność, co ma umożliwić lepsze prowadzenie piłki.

Tworzywa sztuczne są także podstawowym materiałem do produkcji koszulek piłkarzy. Są one dziś nieprzemakalne i oddychające, co zdecydowanie zwiększa komfort zawodników. Używane współcześnie koszulki z tworzyw są lekkie i optymalne pod względem aerodynamiki oraz odporne na rozdarcia - te zalety z pewnością docenią piłkarze występujący w Brazylii, gdzie klimat stanowi spore wyzwanie. Warto zwrócić uwagę, że współczesna odzież sportowa w znacznej mierze stanowi odpowiedź na postulaty zrównoważonego rozwoju, wykonana jest bowiem z poliestru uzyskanego ze zużytych butelek PET. W strojach reprezentacji Brazylii zawartość recyklatu wynosi: w skarpetkach - 78 proc., w koszulkach - 96 proc., zaś w spodenkach - 100 proc.

Także buty do gry przeszły znaczącą ewolucję - nie są to dziś nieforemne buty szyte z brązowej skóry, lecz zaawansowane konstrukcje w 70 proc. wykonane z tworzyw sztucznych. But piłkarski waży dziś 0,2 kg, jest odporny na rozdarcia i inne uszkodzenia, nie przepuszcza wody i zapewnia wentylację stopy. Także kołki wykonuje się dziś ze specjalnych tworzyw. Nowym trendem są buty z dzianiny dopasowujące się do stopy - górna część buta, przypominająca skarpetkę, połączona jest z cienką podeszwą wykonaną z tworzyw.

Mówiąc o mundialu, nie sposób nie wspomnieć o arenach, na których będą rozgrywane pojedynki piłkarskie. Z dwunastu stadionów na uwagę zasługują zwłaszcza trzy - Estádio do Maracanã w Rio de Janeiro, Estádio Nacional Mané Garrincha w Brasilii oraz Arena da Amazônia w Manaus.

Pierwszy z nich to obiekt gruntownie zmodernizowany pod kątem tegorocznych rozgrywek. Na specjalną uwagę zasługuje pokrycie dachowe wykonane z membran powlekanych tworzywem sztucznych. Odznaczająca się lekkością konstrukcja dachowa wykonana została przy wykorzystaniu wzoru leżącego koła szprychowego.

Także dach obiektu zbudowanego w stolicy kraju jest wyjątkowy - przezroczysta konstrukcja zapewnia naturalne oświetlenie boiska, a powłoka pochłaniająca promieniowanie UV zabezpiecza widownię. W tym przypadku ważny jest wewnętrzny pierścień, składający się z płyt z tworzywa sztucznego. Dzięki takiemu rozwiązaniu można było zrezygnować z drogich wsporników.

Wygląd stadionu w Manaus nawiązuje do bogactwa przyrody Amazonii. I znów na uwagę zasługuje konstrukcja dachowa - zastosowanie mocnych i trwałych włókien z tworzyw oraz membrany z włókna szklanego doskonale sprawdza się jako konstrukcja odprowadzająca duże ilości wody, a jednocześnie nadaje całości lekki i filigranowy wygląd.

Organizatorzy MŚ zapewniają, że impreza będzie miała niewielki wpływ na środowisko. Jednym z czynników, który ma tutaj kapitalne znaczenie, jest właśnie powszechne stosowanie tworzyw sztucznych, np. w opakowaniach czy środkach transportu.

Niewątpliwie tworzywa sztuczne można uznać za cichych bohaterów współczesnego sportu, warto jednak o nich pamiętać, zachwycając się wirtuozerią gwiazd futbolu.