Motoryzacja siłą napędową branży kompozytów

O kondycji europejskiej i niemieckiej branży kompozytów rozmawiamy z Elmarem Wittenem z organizacji Composites Germany.

Niedawno zakończyła się w Düsseldorfie dziewiąta edycja targów Composites Europe, jednej z największych imprez wystawienniczych branży kompozytów. Organizatorzy z dumą podkreślają rosnącą liczbę wystawców i gości. Jakie są Pańskie odczucia na temat targów?
Wielu naszych członków jest także jednocześnie wystawcami tych targów bądź ich gośćmi. Wśród wystawców tegorocznych targów dominowała opinia o wysokiej "jakości" tegorocznych gości targów. Z kolei odwiedzający podkreślali rosnące umiędzynarodowienie tych targów.

Przedstawione podczas targów dane wskazują na wzrost europejskiej branży kompozytów. Które sektory są Pańskim zdaniem najbardziej przyszłościowe i które kraje posiadają największy potencjał wzrostu?
Z naszego raportu dotyczącego europejskiego rynku tworzyw wzmacnianych włóknem szklanym (GRP) wynika, że w 2014 roku najszybszy, ponadprzeciętny wzrost można zaobserwować w Niemczech, Irlandii, Wielkiej Brytanii oraz w krajach Europy Wschodniej.

Pod względem produktowym najszybciej rośnie rynek części produkowanych metodą RTM oraz termoplastycznych materiałów kompozytowych, przede wszystkim z uwagi na kluczowe znaczenie sektora motoryzacyjnego.

Mimo zauważalnego rozwoju branży kompozytów w Europie, to chyba nie w naszym rejonie świata wzrost tego sektora jest najszybszy?
Odpowiem na to pytanie w sposób następujący: jeśli tempo wzrostu sektora GRP, stanowiącego 95 proc. produkcji kompozytów, wynosi w Europie w bieżącym roku 2 proc., natomiast światowa produkcja kompozytów wzrasta rocznie o ponad 5 proc., to rzeczywiście udział europejskiej branży kompozytów w światowym rynku maleje w porównaniu z Azją i Ameryką.

Jak wygląda sytuacja w niemieckiej branży kompozytów?
Obecnie Niemcy są największym europejskim producentem materiałów kompozytowych, wliczając w to materiały wzmacniane włóknem szklanym i węglowym (CRP). W 2014 roku w Niemczech wyprodukowano ok. 200 tys. ton GRP, co stanowi blisko 20 proc. całkowitej produkcji w Europie. Te proporcje odpowiadają liczbie firm: ok. 2 tys. z 10 tys. firm kompozytowych w Europie produkuje w Niemczech. W większości są to małe i średnie przedsiębiorstwa, co jest charakterystyczną cechą tej branży.

Jakie są najważniejsze sektory branży kompozytów w Niemczech i jakie są najważniejsze wyzwania stojące przed niemieckimi producentami?
Na niemieckim rynku dominuje sektor transportowy. Mówię tu między innymi o produkcji części wykonanych z GRP i CRP w motoryzacji (zastosowanych np. w BMW i3), jak również produkcję komponentów z włókna węglowego dla sektora lotniczego (przykładem może być Airbus A 350).

Głównym wyzwaniem dla branży w Niemczech, gdzie pensje są wysokie, jest pełna automatyzacja produkcji materiałów o wysokich właściwościach.

Jak z perspektywy Niemiec wygląda polska branża kompozytów?
Z naszego punktu widzenia polskie firmy są coraz bardziej konkurencyjne, zwłaszcza w dziedzinie produkcji z użyciem form otwartych metodą laminowania ręcznego lub natryskowego.

Przy tym zarobki w Polsce wydają się wyższe niż w poprzednich latach, zaś jakość produktów jest często na tym samym poziomie, co w Niemczech.

W ubiegłym roku powstała nowa organizacja dla niemieckiej branży kompozytów – Composites Germany, choć już wcześniej istniały cztery inne stowarzyszenia dla poszczególnych sektorów branży. Jakie były cele powołania nowej instytucji i w jaki sposób Composites Germany wspiera branżę?
Poprzez powołanie stowarzyszenia Composites Germany cztery silne organizacje działające w niemieckiej branży kompozytów chciały wzmocnić branżę przede wszystkim w zakresie badań i rozwoju, poprzez określenie wspólnych celów oraz uwzględnienie nakładających się czasem interesów. Cztery organizacje: AVK - Industrievereinigung Verstärkte Kunststoffe e.V., Carbon Composites e.V. (CCeV), CFK Valley Stade e.V. (CFK-Valley) oraz VDMA Forum Composite Technology zachowując swą niezależność połączyły swoje siły w celu sprostania wyzwaniom przyszłości: opracowaniu kompozytów o wysokich właściwościach oraz wdrażaniu automatyzacji produkcji, które są szczególnie ważne w przypadku Niemiec.

Jednym z głównych problemów branży kompozytów jest recykling. Czy Composites Germany jest zaangażowana w działania w tym obszarze?
Częścią naszych statutowych działań jest "wsparcie i promocja stałego rozwoju efektywnych energetycznie i surowcowo procesów". Organizacje wchodzące w skład Composites Germany są zaangażowane w główne projekty przemysłowe dotyczące recyklingu GRP i CRP.

Jakie są obecnie najważniejsze trendy w branży kompozytów i jak globalne trendy będą kształtować rozwój sektora?
Jednym z trendów jest dążenie do konstruowania coraz lżejszych detali, a ważnym tego powodem są polityczne – a można powiedzieć, że także konsumenckie – naciski zmierzające do oszczędności energii i redukcji emisji CO2. Z kolei globalizacja coraz bardziej dotyczy nawet sektora MŚP, w szczególności w zakresie zakupu surowców, urządzeń do produkcji oraz rynków zbytu.

Dziękuję za rozmowę.