Przegląd żywic poliestrowych

Prezentujemy przegląd żywic poliestrowych. Wprawdzie ich wybór jest znacznie szerszy niż w omawianym tekście, to jednak ze względu na oczywiste ograniczania przedstawiamy propozycje kilku czołowych polskich oferentów żywic, a także krótki opis poszczególnych produktów.

Organika - Sarzyna

W naszym kraju liderem wśród oferentów żywic poliestrowych jest firma Organika - Sarzyna. W tamtejszym zakładzie produkcja nienasyconych żywic poliestrowych o nazwie Polimal rozpoczęła się ponad 45 lat temu. Od kilku lat spółka współpracuje z koncernem DSM Resins, będącym jednym z absolutnych pionierów na polu żywic.

Ponieważ różnorodność zastosowań stawia wobec żywic wymagania, których nie mógłby spełniać ich jeden uniwersalny typ, więc możliwe jest przybliżenie zaledwie jednego typu produktu oferowanego przez Organikę - Sarzynę.

Wytwarzany przez tę firmę Polimal 103 jest bardzo dobrym przykładem żywicy, nadającej się do produkcji laminatów poliestrowo-szklanych metodą ręczną. Jest to żywica ogólnego stosowania, konstrukcyjna, ortoftalowa, średnioelastyczna. Zapewnia dobre parametry wytrzymałościowe, stosunkowo niski skurcz, sprężystość oraz odporność na uderzenia.

Jej najważniejsze parametry techniczne kształtują się następująco: lepkość w 25 st. C wynosi 300-400 mPa s, czas żelowania dla temperatury 25 st. C., to 15-30 min, wytrzymałość na rozciąganie osiąga poziom 55 Mpa, wytrzymałość na zginanie 110 Mpa, natomiast odporność termiczna dochodzi do bariery 55 st. C.

Connector

Żywice poliestrowe są także jedną ze sztandarowych grup produktowych oferowanych przez firmę Connector. Dysponuje ona produktami firmy Nord Composites. W skład portfolio produktowego firmy wchodzą m.in. żywice poliestrowe RM 2000 i RM 3000.

Pierwsza z nich jest to nienasycona żywica o specjalnej formule do wykonywania form. Dzięki niej otrzymuje się sztywną monolityczną formę. Została sporządzona specjalnie do polimeryzacji w temperaturze pokojowej. Umożliwia szybkie wykonywanie form dzięki błyskawicznemu utwardzaniu, które zachodzi w jeden dzień. Jej zastosowanie ma przynieść dobrą powierzchnię wyrobu oraz stabilność wymiarów i to przy grubych warstwach.

Z kolei RM 3000 jest nienasyconą żywicą poliestrową opartą na estrze winylowym. Powinno się po nią sięgać wtedy, gdy potrzebne są formy przeznaczone do zastosowań wymagających wysokiej odporności termicznej i chemicznej oraz wysokiego stopnia przeświecalności. Ponieważ żywica RM 3000 cechuje się zerowym skurczem, więc wykonane z niej formy gwarantują całkowite odwzorowanie modelu. Produkt, jak zapewniają jego dystrybutorzy, daje też dobrą powierzchnię wyrobu oraz stabilność wymiarów przy cienkich i grubych warstwach.

Warto jeszcze wiedzieć, że jeśli chodzi o typowe właściwości mechaniczne dla utwardzonej żywicy, to za sprawą testów przeprowadzonych na laminacie z 24 proc. zawartością włókna szklanego okazało się, że produkt dysponuje wytrzymałością na rozciąganie 100 Mpa, wydłużeniem do zerwania 8 proc., wytrzymałością na zginanie 184 Mpa oraz temperaturą mięknienia HDT 100 st. C.

Firmą prężnie działającą w branży żywic poliestrowych jest również spółka Erg-Chemical, której siedziba mieści się na terenie Zakładów Tworzyw Sztucznych ERG. Oferuje ona żywicę o nazwie Estromal. Polecana jest ona głównie do produkcji laminatów poliestrowo - szklanych, choć używa się jej także do wzmacniania wyrobów akrylowych, a także łączenia z płytami akrylowymi.

W niniejszym przeglądzie warto jeszcze zwrócić uwagę na żywicę poliestrową o niskiej zawartości styrenu - Crystic Envirotec, która jest preakcelerowaną żywicą tiksotropowaną, odpowiednią do nakładania wałkiem lub metodą natrysku. Wypełnia ona wszelkie potrzeby związane z budową otwartych laminatów. Zawiera od 25 do 30 proc. styrenu. W związku z tym emisja styrenu jest mniejsza od standardowej żywicy typu LSE w trakcie laminowania, a poziom styrenu jest zwykle o 20 - 30 proc. mniejszy od zwykłej żywicy LSE.

- Użycie Crystic Envirotec, typ LS-451PA może w znaczący sposób ograniczyć przebicie włókna szklanego na laminacie, może pomóc w produkcji laminatu z wyraźnie lepszym wykończeniem powierzchni - informuje producent tej żywicy.

DSM Composite Resins

Na koniec koniecznie trzeba się zatrzymać przy firmie DSM Composite Resins. Jest to największy europejski producent nienasyconych żywic poliestrowych. Co ciekawe kilka dni temu poinformował on o podniesieniu ceny na wszystkie rodzaje swoich żywic. Podwyżka to 70 euro za tonę. Oczywiście wytwarzane przez DSM produkty można spotkać także na naszym rynku. Ich dystrybucją zajmuje się spółka Baltazar Kompozyty, która jest jej wyłącznym przedstawicielem na terenie Polski.

Na szerokie portfolio żywic tego międzynarodowego giganta składają się m.in. takie marki jak Palatal i Synolite.

Palatal są nienasyconymi żywicami poliestrowymi, rozpuszczonymi w styrenie, opartymi na kwasie ortoftalowym i standardowych glikolach. Zawierają czynnik obniżający emisje styrenu oraz czynnik tiksotropowy.

Dla przykładu żywica Palatal U 570 TV-01 V idealnie nadaje się do przetwórstwa metodą laminowania ręcznego i natrysku. Jest przeznaczona do produkcji cienkich laminatów oraz laminatów o zmiennej grubości, dochodzącej do 10 mm.

Wyróżnia się tym, że bardzo łatwo przesącza zbrojenie podczas laminowania i nie ma tendencji do spływania z nachylonych powierzchni. Ponadto dysponuje niską emisją styrenu, co w konsekwencji redukuje narażenie na styren w miejscu pracy. Dobrą przyczepność, czyli to co cechuje ten produkt, uzyskuje się wtedy, gdy laminowanie następnej warstwy odbywa się w ciągu 24 godzin po nałożeniu pierwszej warstwy, a dodatkowo na powierzchni laminatu nie ma zbyt dużo żywicy. W przeciwnym razie konieczne jest szlifowanie powierzchni laminatu.

Warto też wiedzieć, że tę żywicę normalnie dotwardza sie do powierzchni suchej. Jak jednak informuje producent możliwe jest, że powierzchnia laminatu może nie być całkowicie utwardzona. Aby więc zapewnić całkowite dotwardzenie można dodać odpowiednie dodatki, np. w postaci korektora parafinowego.

Kolejna z żywic DSM - Synolite, to rodzina wstępnie przyspieszonych, tiksotropowych żywic poliestrowych DCPD o niskiej lepkości, średniej reaktywności, z zawartością promotora. Typ ten stworzono do nakładania ręcznego i rozpylania w celu wyprodukowania laminatów konstrukcyjnych o wysokiej wydajności. Żywica wykazuje bardzo dobre właściwości wysycania i impregnowania włókien. Z powodu niskiego wydzielania ciepła, dobrego utwardzania w całej masie i względnie niewielkiego skurczu, żywica pozwala na wykonywanie grubych laminatów w jednym cyklu.