Sytuacja w branży faktoringu
Już ze 170 firmami współpracuje firma faktoringowa Bibby Finnancial Service. Dla branży faktoringowej nastał ciekawy okres.
Mimo słabych wyników faktorów związanych z dużymi bankami, niezależne firmy faktoringowe wciąż biją rekordy i faktoring pozostaje jedną z najszybciej rozwijających się branż na polskim rynku finansowym. Już pod koniec ubiegłego roku specjaliści z branży faktoringowej zapowiadali, że ten rok będzie ciekawym czasem dla branży. To, że mieli rację potwierdziły dane Polskiego Związku Faktorów za pierwszy kwartał 2009 r. Obroty jedenastu firm faktoringowych, zrzeszonych w PZF wyniosły nieco poniżej 7 mld zł, tym samym notując spadek o ponad 484 mln zł w porównaniu z 2008 r.
Co ciekawe jednak, stracili najwięksi gracze na rynku – firmy faktoringowe związane z dużymi bankami. Zyskały - i to znacząco - niezależni faktorzy, tacy jak Coface Poland Factoring, Ifis Finanse, SEB Commercial Finance, Bibby Financial Services. Reagując na zaczynający się kryzys, PZF szacował 10-proc. rozwój branży faktoringowej w Polsce w 2009 r. W ubiegłym roku branża rozwijała się w tempie 75 proc. i osiągnęła rekordową wartość 32,87 mld zł.
- W pierwszym kwartale 2009 r. odnotowaliśmy 16 proc. wzrost wolumenu skupionych wierzytelności, co świadczy o ciągle rosnącej popularności usługi faktoringu. Zyskujemy, bo naszymi atutami jest inny stosunek do ryzyka, elastyczność oraz indywidualne podejście do klienta. I te cechy, które różnią nas od bankowych faktorów, są najbardziej pożądane przez przedsiębiorców i przynoszą efekty. Pierwszy kwartał 2009 r. pokazuje, że niezależni faktorzy mają szansę na dobry rok. Obserwujemy ciągle rosnącą liczbę zapytań. Po dwóch pierwszych miesiącach mamy ponad 50 proc. wzrost w porównaniu z analogicznym okresem 2008 r., a to daje dużo nadziei na dalszy wzrost obrotów - mówi Krzysztof Kuniewicz, dyrektor Bibby Finnancial Services.
Nawet ta mało optymistyczna prognoza oznacza, że branża faktoringowa jest jedną z najbardziej dynamicznie rozwijających się na polskim rynku finansowym. Dla porównania - według danych Narodowego Banku Polskiego rynek kredytów hipotecznych w 2008 r. rozwijał się w tempie 6,3 proc. (w rekordowym 2006 i 2007 wartość kredytów hipotecznych według aktywów wzrastała o odpowiednio ok. 64 i 50 proc.). Na popularność faktoringu wpływa kilka czynników, m.in. jest to usługa wyjątkowo elastyczna i zróżnicowana. W odróżnieniu od kredytu bankowego, faktoring umożliwia przedsiębiorcy szybki dostęp do środków finansowych zamrożonych w należnościach - firma dostaje od ręki silny zastrzyk finansowy (zwykle ok. 85 proc. wartości faktur), który - w przeciwieństwie do kredytu - nie wymaga żadnych spłat.
Faktoring jest rozwiązaniem dla praktycznie każdej branży, pod warunkiem, że odbiór towaru, czy też wykonanie usługi, jest dobrze udokumentowane, a wierzytelności wynikające ze sprzedaży są bezsporne. Nie jest on ograniczony terytorialnie, może dotyczyć zarówno wierzytelności powstających w wyniku sprzedaży do odbiorców krajowych, jak i zagranicznych. Ułatwia również przedsiębiorcom współpracę z kontrahentami zagranicznymi oraz pozwala na przejęcie od klienta ryzyka wypłacalności odbiorców.
Jak tłumaczą fachowcy faktoring - zwłaszcza w obecnej sytuacji finansowej – może być ratunkiem dla przedsiębiorców, którym banki odmawiają kredytu.
Bankowcy szacują, że w tym roku banki będą miały aż o połowę mniej środków na kredyty dla firm niż w 2008 r. Brakuje im bowiem depozytów i obawiając się rosnącego ryzyka kredytowego, wciąż zaostrzają procedury przyznawania kredytów. Nie pomaga także rząd zwlekając z rozluźnieniem przepisów bankowych i gwarancjami kredytowymi dla przedsiębiorców.
Ograniczenie dostępu do kredytów przełoży się bezpośrednio na wzrost popularności faktoringu. - To sprawdzone na całym świecie narzędzie działa i w czasach kryzysu i hossy. Co szczególnie istotne w niepewnych czasach, faktoring jest nie tylko szybkim zastrzykiem gotówki, ale i świetnym zabezpieczeniem należności – dodaje Krzysztof Kuniewicz z Bibby Financial Services.
Jego zdaniem firmy faktoringowe będą wciąż finansować przedsiębiorców chętniej niż banki, ale rosnące ryzyko zarządzania należnościami oraz koszt uzyskania środków finansowych wpłynie bezpośrednio na oferowane produkty. Faktorzy wrócą do sprawdzonych już wzorców i odejdą od wynalazków takich jak np. 100 proc. zaliczki przy braku jakichkolwiek dodatkowych zabezpieczeń. Można spodziewać się też powrotu do standardu: 80 proc. zaliczki, 20 proc. maksymalnej koncentracji portfela na jednym odbiorcy, rozproszenia portfela wierzytelności i kontroli kredytowej po stronie faktora.
Faktorzy będą pewnie zmuszeni także zastosować dodatkowe zabezpieczenia. Spadnie także dostępność faktoringu opartego o ubezpieczenie kredytu kupieckiego, bo firmy ubezpieczeniowe zaostrzyły kryteria i podniosły ceny ubezpieczenia należności także dla faktorów. Odbije się to na faktoringu bez regresu (wraz z cesją wierzytelności przechodzi na faktora także ryzyko niewypłacalności dłużnika) oraz faktoringu odwrotnym (w imieniu
klientów faktor reguluje zobowiązania wynikające z faktur wystawionych przez ich dostawców). - Rozwiązaniem jest wtedy zawsze faktoring z regresem, bo tańszy i w naszej firmie połączony jest z programem ochrony należności, co, szczególnie obecnie, jest opcją wartą rozważenia – kończy Krzysztof Kuniewicz.
