Warsztaty: odpady, opakowania, opłata produktowa

Dyskusja na temat obowiązków sprawozdawczych w zakresie gospodarowania odpadami i opakowaniami, wyjaśnianie zawiłości związanych z opłatą produktową, tłumaczenie - niekiedy bardzo skomplikowanych - obowiązków spoczywających na przedsiębiorcach, którzy gospodarują odpadami oraz poznawanie aktualnego prawodawstwa, to najważniejsze aspekty wtorkowych warsztatów zorganizowanych przez firmę Dendros. Patronem medialnym wydarzenia był serwis Plastech.pl.

Przedsiębiorcy, wprowadzający na polski rynek produkty w opakowaniach, którzy nie podpisali umów z organizacją odzysku mają obowiązek złożenia do końca marca tego roku rocznych sprawozdań za 2007 r. Aby im to ułatwić, a także pozwolić uniknąć kar oraz przybliżyć sposoby prowadzenia sprawozdawczości, firma Dendros zorganizowała specjalne praktyczne warsztaty.

Miały one pomóc wszystkim zainteresowanym m.in. w prawidłowym prowadzeniu ewidencji związanej z odpadami opakowaniowymi przekazywanymi do odzysku i recyklingu. Sporą część warsztatów poświęcono omówieniu praktycznych przykładów, pokazujących jak wypełniać wzory sprawozdań m.in. OS-OP1, OS-OP2 , OPAK1, OPAK2, OPAK3 i roczne zestawienia.

Warsztaty "Obowiązki sprawozdawcze w zakresie gospodarowania odpadami i opakowaniami - opłata produktowa" odbyły się 26 lutego w Poznaniu. Uczestniczyło w nich blisko 30 osób. Prowadziła je Jolanta Borowczyk z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego.

Jednym z najważniejszych problemów, z którymi przyszło jej zapoznać uczestników szkolenia były aktualne obowiązki przedsiębiorców w zakresie gospodarowania odpadami opakowaniowymi. To ważne zagadnienie, bo muszą oni zapewnić odzysk, a w szczególności recykling odpadów opakowaniowych i poużytkowych.

- Przedsiębiorca obowiązany jest do 31 grudnia 2014 r. osiągnąć docelowy poziom odzysku i recykling odpadów opakowaniowych w wysokości określonej w załączniku do ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami - mówiła Jolanta Borowczyk.

Jakie to wysokości?

Dla przykładu jeśli chodzi o odpad powstały opakowania z tworzyw sztucznych, to poziom recyklingu wynosi 22,5 proc. Dla aluminium i stali jest to 50 proc., dla papieru i tektury 60 proc., dla opakowań z drewna 15 proc. Szczegóły zapisano w załączniku do ustawy.

Jednocześnie prowadząca zajęcia przypomniała, że każdy przedsiębiorca, który wprowadza do Polski produkty w opakowaniach do końca ubiegłego roku musiał osiągnąć co najmniej 50 proc. poziom odzysku odpadów opakowaniowych, łącznie dla wszystkich rodzajów opakowań, w których wprowadził produkty. Jednocześnie do końca 2014 r. ma obowiązek osiągnąć minimum 60 proc. poziom odzysku odpadów opakowaniowych łącznie dla wszystkich rodzajów opakowań.

Duże wątpliwości uczestników szkolenia budziło to, czy produkty w opakowaniach, które zostały zmagazynowane i nie weszły jeszcze na rynek także podlegają opłacie produktowej. Wyjaśnienie tej niejasności jest następujące: wprowadzenie na rynek opakowań lub produktów następuje w dacie ich wydania z magazynu w celu ostatecznego wprowadzenia do obrotu. Tym samym to, co znajduje się w magazynie nie wymaga opłaty.

Inaczej jest jednak w przypadku, gdy sprawa dotyczy importu. W takiej sytuacji uważa się, że importer wprowadza na terytorium kraju produkty w opakowaniach w dacie ich dopuszczenia do obrotu na terytorium kraju. Jeszcze ciekawiej sprawa wygląda w odniesieniu do nabycia produktów lub produktów w opakowaniach wewnątrz rynku unijnego. W takich sytuacjach uważa się, że przedsiębiorca wprowadza na terytorium kraju produkty lub produkty w opakowaniach zawsze w dacie wystawienia faktury.

Sporą ilość czasu, przypadającego na warsztaty, poświęcono działaniu organizacji odzysku. Tego typu organizacja zobowiązana jest przejąć od przedsiębiorcy na podstawie stosownej umowy wszelkie należące do niego obowiązki.

- Co jednak w sytuacji, gdy taka organizacja, podpisawszy umowę, niedługo potem zniknie z rynku? - dopytywali się uczestnicy szkolenia.

Odpowiedź była prosta, ale niestety surowa jeśli chodzi o perspektywę zebranych. - Jeśli dojdzie do takiej sytuacji, wówczas obowiązki ponownie obciążają przedsiębiorcę w stosunku do ilości lub masy opakowań i produktów wprowadzonych przez niego na terytorium kraju od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu otwarcia likwidacji lub ogłoszeniu upadłości - tłumaczyła Jolanta Borowczyk. - Od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu otwarcia likwidacji lub ogłoszeniu upadłości wygasają też umowy zawarte z organizacją odzysku. Dlatego tez należy monitorować, czy dana organizacja jeszcze funkcjonuje, czy też nie. Warto to robić, choć prawo nakłada na nią obowiązek poinformowania o zaprzestaniu działania.

Wiele emocji wzbudził też aktualny zapis mówiący, że organizacja odzysku musi być spółką akcyjną. Starły się dwa przeciwstawne stanowiska. Jedno mówiło, że to dobry zapis, który sprawi, że na rynku pozostaną tylko najlepsze firmy. Jeśli zgromadzą odpowiedni kapitał wymagany do rejestracji spółki akcyjnej, wówczas będzie to świadczyć o ich profesjonalizmie. Jednym słowem zaostrzenie rynkowych warunków działania oczyści branżę z mniej rzetelnych podmiotów. Jednak wśród uczestników szkolenia znaleźli się też przeciwnicy takiego rozwiązania. - Tylko sumienna kontrola organizacji odzysku, a nie to jakim kapitałem dysponują wymusi większą fachowość - przekonywali.

W odniesieniu do najważniejszych zagadnień, dotyczących opłaty produktowej Jolanta Borowczyk przypomniała też, że rozliczenie wykonania obowiązku następuje zawsze pod koniec roku kalendarzowego. Przedsiębiorca lub organizacja, którzy nie wykonali obowiązku muszą zapłacić opłatę produktową obliczoną oddzielnie w przypadku nie osiągnięcia wymaganego poziomu odzysku i recyklingu.

Jednocześnie obydwa podmioty są zobowiązane do złożenia marszałkowi województwa rocznego sprawozdania o wysokości należnej opłaty produktowej z podziałem na poszczególne rodzaje opakowań lub produktów. Termin upływa zawsze 31 marca każdego roku, zaś obowiązek wpłacenia opłaty produktowej powstaje na koniec roku kalendarzowego. Warto wiedzieć, że wspomniana opłata trafia na rachunek Urzędu Marszałkowskiego.

Choć spotkanie organizowane przez firmę Dendros przebiegało w poważnej, typowo szkoleniowej atmosferze, to niektóre omawiane przypadki budziły nie tylko kontrowersję, ale też wesołość. Tak było m.in. w odniesieniu do palet drewnianych.

Oto bowiem skończył się już okres ochronny dla tego typu opakowań. Jeszcze do końca 2007 r. nie było obowiązku płacenia za recykling palet. Teraz jednak przepisy w tej kwestii są już inne, a ponieważ palety drewniane cechują się bardzo dużą wagą sięgająca nawet 15 kg, to jeżeli nie trafią do recyklingu, wówczas osobom, które odpowiadają za tego typu zaniedbania, czyli przedsiębiorcom zostanie policzona dość duża opłata.

Co zatem wzbudziło wpierw osłupienie zebranych, a potem ogólną wesołość?

Chodzi o sposób obliczania wagi takiej palety. Pozornie wydawałoby się, że należy ją po prostu zważyć i w ten sposób bezproblemowo poznać jej masę. Okazuje się, że to zły sposób na jej ustalenie. Otóż przepisy zakładają, że trzeba wyszczególnić, ile w danej palecie ważą jej elementy drewniane, czyli zasadnicza część konstrukcji, a ile np. gwoździe, które też przecież wchodzą w jej skład. - No to mamy rozbierać taką paletę na czynniki pierwsze i ważyć gwoździe? Wyjmować je, a potem znowu wbijać. To przecież bezsensowna praca - dziwili się zebrani.

Odpowiedź brzmiała, że tak trzeba zrobić.

Organizator konferencji, nad którą medialny patronat miał nasz serwis Plastech.pl, firma Dendros specjalizuje się w usługach szkoleniowych z zakresu ochrony środowiska.