Opakowania mięsa: efektywność i obieg zamknięty

Niemiecka branża mięsa i przetworów mięsnych mierzy się ze zmianami nawyków konsumentów, presją kosztową i konkurencyjną, rygorystycznymi wymaganiami dotyczącymi ochrony produktów i okresu przydatności do spożycia oraz przechodzeniem na gospodarkę o obiegu zamkniętym. Badanie interesariuszy przeprowadzone przez producenta folii Südpack wskazuje, że czynniki te zmieniają priorytety inwestycyjne i oczekiwania w całym sektorze. Pomimo trudnych warunków rynkowych ankietowane przedsiębiorstwa pozostają zasadniczo optymistyczne i kierują inwestycje na poprawę efektywności, automatyzację oraz rozwiązania opakowaniowe opracowywane z myślą o przyszłych wymaganiach. Wyniki wskazują również na szybkość działania, cyfryzację i obsługę jako istotne czynniki konkurencyjności, obok ściślejszej współpracy producentów, detalistów i dostawców. Firmy zdolne do łącznego podejścia do tych zagadnień, zamiast traktowania ich jako odrębnych wyzwań, powinny znaleźć się w lepszej pozycji na coraz bardziej wymagającym rynku.

Zrównoważony rozwój jest istotną kwestią dla producentów przetworów mięsnych. Respondenci na ogół przypisują duże znaczenie własnym celom zrównoważonego rozwoju, często zgodnym z inicjatywami takimi jak Science Based Targets initiative. Wysoko oceniane są również odpowiednie certyfikacje, w tym EcoVadis, natomiast kryteriom zrównoważonego rozwoju przy wyborze dostawców poświęca się nieco mniej uwagi. Według badań przywołanych w podsumowaniu ankiety nawet 70% śladu środowiskowego branży mięsnej może powstawać na wcześniejszych etapach łańcucha dostaw, obejmujących hodowlę zwierząt, opakowania, składniki i logistykę, a zatem zalicza się do zakresu 3.

PPWR wpływa na wybór materiałów opakowaniowych

Oczekuje się, że rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, PPWR, wpłynie na dobór materiałów, wymagania dotyczące zawartości recyklatu oraz możliwość ponownego użycia. Według wyników badania największy potencjał mają monomateriały na bazie PP lub PET oraz redukcja grubości materiału bez pogorszenia stabilności, okresu przydatności do spożycia ani wyglądu opakowania.

Wyniki sugerują, że branża jest gotowa na dalsze działania w zakresie zrównoważonego rozwoju. Zadanie nie ogranicza się jednak do optymalizacji obecnych opakowań. Nowe koncepcje opakowaniowe muszą być wykonalne technicznie, uzasadnione ekonomicznie, praktyczne w eksploatacji i akceptowane przez handel detaliczny. Wymaga to oceny materiałów i formatów opakowaniowych jako elementów zintegrowanego systemu, a nie w oderwaniu od siebie.

Inwestycje koncentrują się na cyfryzacji i automatyzacji

Handel detaliczny żywnością silnie wpływa na asortyment, formaty opakowań, wymagania w zakresie przejrzystości oraz dokumentację dotyczącą zrównoważonego rozwoju. Producenci w coraz większym stopniu potrzebują więc dostawców zapewniających nie tylko materiały, lecz także dane, doradztwo techniczne i wiarygodne podstawy do podejmowania decyzji.

Branża zwiększa inwestycje w cyfryzację i automatyzację produkcji, a także w łączność cyfrową wykorzystującą systemy takie jak elektroniczna wymiana danych, EDI. Narzędzia te mają wspierać zintegrowane procesy, prowadzenie wymaganej dokumentacji oraz sprawniejszą obsługę handlu detalicznego żywnością. Priorytet otrzymują projekty modernizacyjne, które mogą szybko poprawić efektywność i stabilność procesów, jednocześnie ograniczając koszty.

Badanie wskazuje, że samo dostarczenie produktu nie jest już wystarczające. Firmy coraz częściej oczekują informacji, przejrzystości, wsparcia technicznego i doradztwa opartego na faktach jako części relacji z dostawcą.

Wygoda, dostępność i trwałość kształtują popyt

Respondenci przewidują kontynuację konsolidacji branży mięsa i przetworów mięsnych w ciągu kolejnych 24 miesięcy. Coraz większego znaczenia nabierają wygoda, niezawodna dostępność i zdolność szybkiego reagowania. Rośnie także popyt na produkty porcjowane, łatwe do przygotowania oraz przekąski. Jednocześnie detaliści coraz częściej poszukują niemieckiego mięsa produkowanego zgodnie z podwyższonymi normami dobrostanu zwierząt. Dodatkową presję nadal wywierają koszty, niedobory pracowników, biurokracja, regulacje i wymagania związane z dobrostanem zwierząt.

Popyt na drób rośnie ze względu na jego dostępność i wszechstronność zastosowań. Spadek na rynku wieprzowiny wydaje się stabilizować, a zarówno w przypadku drobiu, jak i wieprzowiny widoczny jest wyraźny zwrot ku produktom wygodnym w użyciu. Segment produktów wołowych tego rodzaju jest stosunkowo mały, ponieważ wołowina tradycyjnie postrzegana jest jako produkt z wyższej półki. W przypadku jej pakowania głównym priorytetem pozostaje okres przydatności do spożycia.

W segmencie wyrobów wędliniarskich producenci wyróżniają ofertę poprzez produkty ekologiczne i regionalne, asortyment ekonomiczny lub wysoce zautomatyzowaną produkcję. Własne zakłady przetwórstwa mięsa prowadzone przez detalistów koncentrują się natomiast na stałych, dużych wolumenach i efektywnych procesach. Według badania Südpack przedsiębiorstwa te dostrzegły znaczenie opakowań zgodnych z PPWR i coraz częściej wdrażają opakowania projektowane z myślą o recyklingu. Ogólnie rozwój rynku będzie prawdopodobnie zależał w mniejszym stopniu od konkretnego rodzaju mięsa, a w większym od ceny, dostępności, wygody i okresu przydatności do spożycia.

MAP i pakowanie próżniowe nadal dominują

Pakowanie w atmosferze modyfikowanej, MAP, oraz pakowanie próżniowe nadal dominują w koncepcjach opakowań mięsa, natomiast tacki pozostają utrwalonym standardem branżowym. Próby zastąpienia tacek opakowaniami typu flow pack spotkały się jedynie z ograniczoną akceptacją, pomimo wskazywanych korzyści ekonomicznych i środowiskowych. Z kolei saszetki stojące zyskują popularność w przypadku przekąsek i produktów wygodnych w użyciu ze względu na praktyczność, elastyczność i szeroki zakres zastosowań. Przy wyborze technologii druku główne kryteria to koszt, jakość i wpływ na wizerunek marki.

Większość ankietowanych firm uważa, że lokalizacja dostawcy folii w Niemczech ma istotne znaczenie. Główne wskazane powody to szybkie doradztwo, niezawodne wsparcie w zakresie technologii aplikacyjnej oraz dostęp do wiarygodnego partnera zdolnego wspierać przyszłe rozwiązania.

Struktury foliowe do mięsa i wyrobów wędliniarskich

Portfolio opakowań Südpack do mięsa i wyrobów wędliniarskich obejmuje lekkie opakowania typu flow pack na bazie PP do mięsa mielonego, zaprojektowane z myślą o ułatwieniu recyklingu, oraz folie wieczkowe do tacek PP o wysokiej skuteczności zgrzewania, przeznaczone do świeżego mięsa. Obejmuje również odrywalne folie wieczkowe do tacek termoformowanych z APET, stosowanych na przykład do wędlin w plastrach. Inne rozwiązania to elastyczne koncepcje folii PP do opakowań sztaplowanych oraz saszetki stojące na bazie PP lub PE do paluszków salami i innych przekąsek białkowych.

Firma wskazuje monomateriały na bazie PE i PP jako istotne dla gospodarki o obiegu zamkniętym, ponieważ w wielu krajach UE istnieją już rozwinięte strumienie recyklingu obu polimerów. Nadal ważna jest także optymalizacja obecnych systemów opakowaniowych. W zależności od zastosowania zmniejszenie grubości folii, dostosowanie formatu opakowania lub dodanie systemu ponownego zamykania może poprawić parametry środowiskowe w porównaniu ze strukturami laminowanymi lub opakowaniami bez funkcji ponownego zamykania.

Dobór materiałów i strukturę folii należy rozpatrywać łącznie ze skutecznością zgrzewania, wytrzymałością mechaniczną i przetwarzalnością maszynową. Badanie wskazuje, że przyszłe rozwiązania opakowaniowe będą musiały łączyć niezawodność opakowania i procesu z efektywnością, popartymi danymi informacjami dotyczącymi zrównoważonego rozwoju oraz doradztwem technicznym dostosowanym do konkretnego zastosowania.