Internacjonalizacja: ważny krok w rozwoju BKP

Rozmowa z Katarzyną Meger, prezes Bydgoskiego Klastra Przemysłowego Dolina Narzędziowa.

Pani prezes, Bydgoski Klaster Przemysłowy jest organizacją szeroko znaną w branży przetwórczej, więc tytułem wstępu poproszę tylko o krótkie przypomnienie historii klastra.

Bydgoski Klaster Przemysłowy Dolina Narzędziowa to największy w Polsce klaster skupiający firmy z branży narzędziowej i przetwórstwa tworzyw sztucznych oraz szereg instytucji okołobiznesowych. Nazwa klastra nie jest przypadkowa – województwo kujawsko-pomorskie to największe skupisko firm tej branży w kraju. Działa tu około 1000 takich firm, dlatego nasz region nazywany jest właśnie „Doliną Narzędziową”.

Klaster powstał we wrześniu 2006 r.; był to czas, gdy ówczesne Ministerstwo Gospodarki zgodnie z zaleceniami Unii Europejskiej mocno promowało w Polsce inicjatywy klastrowe. Powstało wówczas wiele klastrów i bardzo wiele z nich wkrótce zniknęło. My nie tylko przetrwaliśmy, ale też w 2016 r. uzyskaliśmy status Krajowego Klastra Kluczowego i nadal prężnie się rozwijamy.

Jaką funkcję spełnia obecnie wasza organizacja?

Zasadnicza idea, która przyświecała powołaniu klastra nie uległa zmianie. Zbudowaliśmy organizację, której celem jest aktywizacja współpracy firm z tej samej branży o podobnym potencjale i wielkości. Firmy te, mimo że są dla siebie konkurencyjne, borykają się z takimi samymi problemami, które łatwiej rozwiązuje się wspólnie. Oferujemy firmom zrzeszonym w klastrze szereg korzyści wynikających z członkostwa. Organizujemy konferencje branżowe, szkolenia, warsztaty i seminaria techniczne. Wspomagamy pozyskiwanie nowych kadr oraz podnoszenie kompetencji i wiedzy obecnych kadr członków BKP. Intensywnie rozwijamy też działania Klastra mające na celu rozwój współpracy z partnerami zagranicznymi - obejmują one wyjazdy na targi, misje gospodarcze, wizyty studyjne oraz projekty międzynarodowe.

W ostatnich latach Bydgoski Klaster Przemysłowy znacząco zwiększył swoje działania w zakresie tzw. „internacjonalizacji”. Na temat waszego udziału w szeregu projektów międzynarodowych jest dość głośno.

Tak, to prawda. Bydgoski Klaster Przemysłowy Dolina Narzędziowa jest członkiem międzynarodowych sieci: Inmoldnet, MERGEurope, European Lightweight Cluster Alliance (ELCA), European Composites, Plastics and Polymer Processing Platform (ECP4) i DIH2. Współpracuje z wieloma klastrami, m.in. z Belgii, Bułgarii, Czech, Finlandii, Francji, Hiszpanii, Łotwy, Niemiec, Portugalii, Rumunii, Słowacji, Słowenii, Węgier oraz Włoch. Zrealizowaliśmy do tej pory kilkanaście projektów, wspomnę więc może tylko o kilku trwających.

Bydgoski Klaster Przemysłowy jest jedną z dwóch pochodzących z Polski organizacji, które biorą udział w projekcie pt. „Advanced Materials & Manufacturing Technologies United for LightwEighT” (Amulet - Horyzont 2020). Projekt Amulet, o wartości 5 mln euro, przygotowany został w ramach międzynarodowego konsorcjum składającego się z 13 organizacji z 10 państw. Jego celem jest tworzenie nowych łańcuchów wartości dzięki wspieraniu rozwoju zaawansowanych materiałów z różnych dziedzin poprzez międzyregionalną i międzysektorową wymianę wiedzy.

Bydgoski Klaster Przemysłowy jest również jednym z partnerów projektu pn. „Better Factory”, który uzyskał dofinansowanie z programu Komisji Europejskiej Horyzont 2020. Celem projektu jest dostarczenie małym i średnim przedsiębiorstwom metodologii w zakresie zwiększania automatyzacji produkcji, a także opracowywania nowych i spersonalizowanych produktów. Rezultatem projektu ma być m.in. RAMP (Robotics Automation Marketplace) będący darmową i otwartą platformą IoT (FIWARE) z dostępem do przetwarzania danych i przechowywania ich w chmurze. RAMP zawierać będzie narzędzia symulacji 3D służące do stworzenia cyfrowego bliźniaka firmy na potrzeby wirtualnego testowania, czy też przestrzeni do współtworzenia dla zespołów do ich współpracy online podczas oferowania pozostałych usług cyfrowych. Better Factory dostarczy również przedsiębiorcom APPS (Open and Standardized Advance Production Planning and Scheduling), aby poprzez system ten móc testować komercyjne narzędzia służące do optymalizacji strat, energii, zasobów i logistyki. Warto dodać, że podczas wrześniowych Targów Innoform odbyło się Info Day projektu, podczas którego można było zapoznać się z możliwościami udziału w nim.

Jesteśmy też jednym z partnerów projektu pn. „European Lightweight Cluster Alliance”, który uzyskał dofinansowanie w ramach programu COSME Cluster Go International. Jego rezultatem będzie stworzenie wspólnej marki „Lightweight made in Europe” i wypromowanie jej poprzez otwarcie się na rynki pozaeuropejskie.

Jesteście pomysłodawcą i współorganizatorem Międzynarodowych Targów Kooperacyjnych Przemysłu Narzędziowo-Przetwórczego Innoform.

Targi Innoform to jedyne w Polsce targi adresowane do branży formierskiej - to kompletne wydarzenie o głębokim znaczeniu technicznym i edukacyjnym. Ich idea rodziła się właściwie dwukrotnie. Za pierwszym razem chcieliśmy zorganizować je własnymi siłami. Okazało się, że nie był to najbardziej trafny wybór, jednak największą przeszkodą był brak odpowiedniego miejsca wystawienniczego. Próba zrobienia takich targów w warunkach namiotowych czy na hali sportowej nie sprawdziła się. W momencie kiedy pojawił się w Bydgoszczy odpowiedni obiekt, pomysł odżył, ale wtedy postawiliśmy już na organizatora, który miał bardzo duże doświadczenie; mieliśmy świadomość, że sami się na tym nie znamy i potrzebny jest profesjonalista.

Zdaje się, że targi Innoform na dobre zadomowiły się w kalendarzu imprez wystawienniczych?

Mimo dosyć wąskiego zakresu obejmującego branżę narzędziową i w niewielkim stopniu przetwórczą, targi Innoform stały się istotnym wydarzeniem na mapie targowej. Targi, oprócz swojej podstawowej funkcji jaką jest prezentowanie najnowszych technologii, maszyn i narzędzi, są także areną wymiany doświadczeń, gdzie naukowcy i praktycy dyskutują o bieżących trudnościach związanych z przetwarzaniem materiałów polimerowych.

W tym roku towarzysząca targom konferencja poświęcona została rozwiązaniom Przemysłu 4.0 w naszej branży oraz zagadnieniom związanym ze skracaniem łańcuchów dostaw. Dyskutowaliśmy w jej trakcie, jak należy rozumieć pojęcie Przemysłu 4.0 w kontekście branży narzędziowo-przetwórczej i jak pozyskiwać fundusze na robotyzację w zakładzie przemysłowym. Pochyliliśmy się również nad pytaniem, jak przenosić produkcję z Chin na rynki lokalne. Poruszony został również temat wojny w Ukrainie, która niekorzystnie odbija się na cenach mediów i surowców. Wydaje mi się, że są to zagadnienia bardzo „na czasie”.

A jak pani zdaniem powinna wyglądać przyszłość targów Innoform?

Jak już wspomniałam, targi skierowane są przede wszystkim do narzędziowców. Chcemy ten profil zachować  to mają być typowe targi narzędziowe. Nie będą one więc nigdy bardzo duże, ale mamy nadzieję, że idea która nam przyświeca spowoduje, że specjaliści dla nas najbardziej cenni będą się na nich pojawiać.

Rozmawiał: Jacek Leszczyński