Rozmowa z Elmarem Löckenhoffem, prezesem KRV

Prezentujemy rozmowę z Elmarem Löckenhoffem, prezesem KRV, czyli Związku Branży Rur z Tworzyw Sztucznych. Jest to niemieckie stowarzyszenie, a jego szef mówi o zastosowaniu specyfice stosowania rur z tworzyw sztucznych oraz rynkowej sytuacji odnoszącej się do tego typu asortymentu.

2006 rok był określany jako doskonały dla sektora rur z tworzyw sztucznych. Jaka jest natomiast ocena 2007 roku?
Elmar Löckenhoff: - Produkcja niemieckich przetwórców osiągnęła poziom 710 tys. ton jeśli chodzi o wytwarzanie rur z tradycyjnych tworzyw takich jak polietylen, PVC-U oraz polipropylen. Było to o 6,7 proc. więcej niż w poprzednim roku. Podsumowanie dotyczy 2007 r. gdyż szczegółowymi danymi dysponujemy właśnie w odniesieniu do tego roku. Na dane z 2008 r. trzeba będzie jeszcze poczekać.

Jaka była wielkość sprzedaży w sektorze rur z tworzyw sztucznych w 2007 r.?
Wolumen sprzedaży nie jest najwłaściwszym czynnikiem, który obrazowałby rozwój w sektorze rur z tworzyw sztucznych. Zamiast tego skupiamy się bardziej na zmianach, które ukazywałyby wzrost wartości sprzedaży, zarówno jeśli chodzi o sprzedaż wyrażoną w tonach jak również w milionach metrów. A to wykazywała na to, że w Europie mieliśmy do czynienia ze stałym wzrostem.

Z powodu globalnego kryzysu ekonomicznego przewidywania odnośnie całościowych wyników za 2008 r. musza być raczej ostrożne. Jakie są pańskie przewidywania dla przemysłu rur z tworzyw sztucznych?
Oczywiście w porównaniu z bardzo dobrymi latami 2006 i 2007 tempo wzrostu w tym sektorze będzie znacząco niższe. Niemniej jednak przewidujemy wzrost sprzedaży na poziomie 3,5 proc. jeśli chodzi o Niemcy. W pozostałych krajach wynik ten może być nawet lepszy.

Ryzyko - w szczególności jeśli chodzi o branżę budowlaną - jest całkiem spore. Spodziewane jest spowolnienie na rynku budowlanym, a to będzie miało wpływ na rozwój sytuacji w sektorze rur z tworzyw sztucznych.

Jaki jest więc udział rynkowy przemysłu rur z tworzyw sztucznych w całej branży budowlanej?
Trudno odpowiedzieć na tak postawione pytanie. Musimy bowiem dokonać rozróżnienia zgodnie z podziałem na poszczególne segmenty. Udział rynkowy systemów rur z tworzyw w porównaniu z systemami wykonanymi z innych materiałów także się zmienia.

Na pewno jednak jedna trzecia produkcji związanej z tworzywami sztucznymi trafia na potrzeby branży budowlanej, około jedna trzecia idzie zaś w kierunku wytwarzania rozmaitych systemów związanych z powstawaniem rur z tworzyw sztucznych.

Jakie rodzaje aplikacji znajdują zastosowanie dla rur z tworzyw sztucznych?
Ogólnie wyróżniamy cztery rodzaje aplikacji takich systemów: kanalizacja, gospodarka odpadami, zabudowania lub technologie budowlane oraz aplikacje przemysłowe.

W tym przypadku rury z tworzyw są używane przeważnie do transportu wody do picia, gazu, ściegów jak również innych płynów. W dodatku jest także nadmierna ilość innych przykładów użycia omawianych materiałów np. w rolnictwie albo telekomunikacji.

Czy rury z tworzyw sztucznych częściej są używane w zastosowaniach przemysłowych czy może również w obszarze gospodarstw domowych?
W obszarze przemysłowym np. w branży chemicznej, albo w specjalnych aplikacjach takich jak np. budownictwo okrętowe systemy rur z tworzyw będą stosowane coraz częściej. W porównaniu z całkowitym poziomem przetwórstwa zastosowanie przemysłowe rur tworzywowych pozostanie istotnym, ale relatywnie niewielkim odsetkiem.

Zdecydowanie większy tonaż odnośnie produkcji rur z tworzyw będzie wykorzystywany w odniesieniu do systemów związanych z transportem wody pitnej, gazu oraz systemów ścieków, a także w różnego rodzaju podziemnych instalacjach. Cienkościenne rury z tworzyw sztucznych stały się integralnym składnikiem zarówno w przemyśle jak też we wszystkich prywatnych projektach budowlanych.

Co więcej osiągnęły znaczną pozycję w zastosowaniach sanitarnych, systemach klimatyzacyjnych oraz technologiach ogrzewania i coraz częściej zastępują w tych dziedzinach tradycyjne dotąd materiały.

W jaki sposób rury różnią się w zależności od ich rozmaitych obszarów zastosowania?
Ogólnie rury z tworzyw sztucznych różnią się jeśli chodzi o tworzywo, z którego są wykonane oraz ich konstrukcję. W obszarze zaopatrywania i gospodarowania odpadami najczęściej będzie się stosować rury wykonane z polietylenu, polichlorku winylu, a także cieszące się w ostatnich latach coraz większą popularnością systemy wykonane z polipropylenu.

Wykorzystując proces ekstruzji, tworzywa które przychodzą w postaci granulatu albo proszku są wpierw ogrzewane i uplastyczniane, tak by potem mogły być kształtowane w rury. Takie rury mogą być wykonane z pojedynczego materiału, albo też dwóch lub większej ilości warstw. Z tego też powodu możliwe jest konfigurowanie rur, które odpowiadałyby wymaganiom technicznym poszczególnych zadań i nadawały się do zewnętrznego oddziaływania w podziemnym otoczeniu.

Jakie specjalne kryteria muszą wypełniać rury z tworzyw sztucznych?
Tworzywa sztuczne i rury z nich wykonane muszą odpowiadać różnym specyfikacjom, w zależności od obszaru ich użycia. Tym samym więc muszą być używane stosowanie do tych wymagań i odpowiadać na wielorakie wyzwania.

Dla przykładu w instalacjach wodociągowych wykorzystywane są cztery rodzaje tworzyw sztucznych: polichlorek winylu, polietylen, polibutylen, polipropylen. Wszystkie mają pewne cechy wspólne, a różnice między nimi pozwalają na dobór materiału najlepszego dla danej instalacji.

Wszystkie jednak charakteryzują się odpornością na korozję, są obojętne biologicznie i chemicznie, nie wchodzą w reakcje z wodą i zawartymi w niej związkami, są także odporne na działanie wielu kwasów i zasad.

Dlaczego w o ogóle tworzywa znajdują zastosowanie przy konstrukcji systemów rurowych?
Są lekkie, łatwe w montażu, mają szeroki asortyment kształtek i łączników oraz są stosunkowo najtańsze spośród wszystkich materiałów instalacyjnych. Dostępne w tym obszarze techniki łączenia ułatwiają ewentualny demontaż i wymianę. Te oczywiste zalety montażowe idą w parze z licznymi plusami dla użytkownika. Trzeba zauważyć, że przewody z tworzyw sztucznych są gładkie. Dzięki temu straty ciśnienia hydraulicznego są niewielkie i nie pojawiają się żadne osady. Bardzo ważne jest też to, że materiał, z którego wykonane sa rury nie ma też wpływu na jakość wody.

Dzięki odporności na działanie substancji zawartych w wodzie, rury z tworzyw sztucznych nie ulegają korozji. Najnowsze badania potwierdzają, że woda pitna nie powoduje wymywania żadnych substancji ze ścianek rur.

Znaczenie mają też chyba konkretne właściwości takich rur?
Rury z tworzyw sztucznych słabo przewodzą ciepło, zatem nie ma konieczności ich izolowania. Wykazują jednak znaczny współczynnik rozszerzalności cieplnej. Oznacza to, że odcinek rury o długości 1 m rozszerzy się o 4 - 9 mm pod wpływem wody o temperaturze 60 st. C. Przy ich montażu konieczna jest kompensacja. Warto wiedzieć, że w przypadku tworzyw sztucznych dokonuje się jej za pomocą odpowiednich zmian kierunku rur, kompensatorów U-kształtnych oraz kielichów kompensacyjnych pozwalających na swobodną pracę rur, a także za sprawą odpowiedniego rozmieszczenia specjalnych uchwytów (podpór stałych i przesuwnych), za pomocą których mocowane są przewody.

Podstawowymi wadami tworzyw sztucznych są podatność na starzenie nieszczelność, mała odporność na niskie temperatury. Na skutek działania promieni UV rury niekorzystnie zmieniają swoje właściwości - tracą wytrzymałość i są bardziej podatne na uszkodzenia. Są również przepuszczalne dla gazów z otoczenia zewnętrznego. Pod działaniem niskich temperatur stają się kruche i tracą wytrzymałość mechaniczną.

Aby tego wszystkiego uniknąć stosuje się zmiany struktury cząsteczkowej użytych materiałów, np. na skutek wprowadzenia cząsteczek substancji, które mają poprawić pewne własności tworzyw; łączenia tworzyw sztucznych z innymi materiałami np. aluminium lub włóknem szklanym lub też tworzenia rur zespolonych lub warstwowych.

Jakie są obecne trendy jeśli chodzi o inżynierię związaną z rurami z tworzyw sztucznych?
Systemy rur z tworzyw sztucznych stają się coraz bardziej różnorodne i o coraz większej mocy. Kolejne etapy rozwoju w tworzywach sztucznych i udoskonalona produkcja i proces technologiczny pozwalają dostosować produkty i rozwiązania do specyficznych potrzeb.

To z kolei prowadzi do tego, że obszary użycia rur z tworzyw sztucznych stale się zwiększają.

Rury podlegają coraz częściej licznym modyfikacjom, a ich własności fizyczne i mechaniczne są cały czas udoskonalane na etapie produkcji. Dlatego też rośnie różnorodność systemów rurowych z tworzyw sztucznych o coraz lepszych parametrach. To zaś pozwala tym systemom być stosowanymi w różnych warunkach gruntowych. Nacisk kładzie się na zwiększanie trwałości rur, stąd coraz bardziej powszechne jest używanie zewnętrznych i wewnętrznych powłok w rurach tworzywowych. Warstwy te zabezpieczają konstrukcyjną część rury przed ewentualnym destrukcyjnym oddziaływaniem mediów wewnątrz przewodu lub przed uszkodzeniami wywołanymi wysokociśnieniowym czyszczeniem rur, a także przed negatywnym wpływem czynników zewnętrznych.

Dziękujemy za rozmowę