Finat zakończył cykl czterech intensywnych warsztatów poświęconych opracowaniu wiarygodnego i zharmonizowanego, branżowego podejścia do obliczania śladu węglowego produktu (PCF) dla laminatów samoprzylepnych do etykiet oraz etykiet z nadrukiem. W programie uczestniczyło blisko 90 osób reprezentujących około 70 organizacji z całego łańcucha wartości, w tym producentów materiałów etykietowych (labelstock), przetwórców, dostawców oraz interesariuszy współpracujących z właścicielami marek. Inicjatywa pokazuje rosnące zaangażowanie sektora etykiet w przejrzystość wpływu na środowisko oraz w ujednolicenie podejść metodycznych do raportowania emisji gazów cieplarnianych.
Głównym celem Finat jest opracowanie solidnej metodyki śladu węglowego w ujęciu „od kołyski do bramy zakładu” (cradle-to-gate), która zapewni spójne i wiarygodne wyniki dla produktów etykietowych. Obejmuje to zdefiniowanie wspólnych granic systemu, założeń oraz parametrów obliczeniowych dla poszczególnych etapów wytwarzania laminatu i etykiety z nadrukiem. W warunkach rosnących wymagań regulacyjnych oraz oczekiwań klientów dotyczących raportowania środowiskowego, spójne podejście do PCF jest istotne zarówno dla producentów materiałów, jak i dla dalszych ogniw łańcucha dostaw tworzyw sztucznych oraz innych materiałów opakowaniowych.
Struktura programu warsztatów
Cykl warsztatów zaprojektowano tak, aby łączył wyznaczanie kierunków strategicznych z technicznym doprecyzowaniem zagadnień. Pierwsze spotkanie koncentrowało się na wprowadzeniu i definicjach. Była to sesja dla szerokiego grona odbiorców, ukierunkowana na wspólne zdefiniowanie celów projektu oraz ustalenie podstawowego zakresu prac nad metodyką PCF.
Równolegle powołano stałą grupę roboczą członków Finat, odpowiedzialną za bieżący postęp i dopracowanie aspektów technicznych podejścia. Grupa ta pełniła rolę forum do szczegółowych konsultacji, wymiany danych oraz weryfikacji założeń proponowanych podczas kolejnych warsztatów tematycznych.
Drugie spotkanie, poświęcone definiowaniu celu i zakresu, koncentrowało się na doprecyzowaniu granic systemu w ujęciu „od kołyski do bramy” oraz na przedstawieniu kluczowych zasad metodycznych. Uwaga skupiała się na takich kwestiach jak zakres procesów uwzględnianych w analizie, alokacja emisji, źródła danych oraz wymagany poziom szczegółowości analiz.
Moduły: produkcja materiału etykietowego i proces przetwórstwa
Trzecie spotkanie obejmowało pogłębioną analizę pierwszego modułu metodyki, dotyczącego procesów wytwarzania materiału etykietowego (labelstock). Uczestnicy omawiali poszczególne operacje w łańcuchu produkcji materiału etykietowego, w tym przygotowanie materiału wierzchniego (face material), warstwy kleju oraz podkładu odrywnego (release liner), a także związane z nimi przepływy materiałów i energii, które powinny zostać odzwierciedlone w obliczeniach PCF.
Czwarte spotkanie koncentrowało się na drugim module, dotyczącym procesów przetwórczych (converting), czyli etapu, na którym materiał etykietowy jest przekształcany w gotową etykietę z nadrukiem. Ta część skupiała się na zdefiniowaniu granic procesu, istotnych nośników energii, zużycia materiałów, odpadów produkcyjnych oraz innych czynników wpływających na ślad węglowy tego etapu produkcji.
Program realizowano przy wsparciu firmy Sphera, specjalizującej się w ocenie cyklu życia (LCA). Zaangażowanie ekspertów LCA miało zapewnić, że opracowywana metodyka jest zgodna z uznanymi normami oraz dobrymi praktykami w zakresie kwantyfikacji wpływu na środowisko.
Zaangażowanie w całym łańcuchu wartości
Warsztaty zgromadziły producentów materiałów etykietowych, przetwórców, dostawców materiałów i technologii oraz interesariuszy współpracujących bezpośrednio z właścicielami marek. Szerokie spektrum uczestniczących organizacji było zgodne z celem Finat, aby proces był możliwie inkluzywny i odzwierciedlał różne perspektywy w łańcuchu wartości etykiet.
Informacje zwrotne od uczestników potwierdziły postrzeganą wartość inicjatywy. Wśród komentarzy znalazły się m.in.: „To był bardzo dobry warsztat, a jakość dyskusji pokazała, jak dużo wiedzy zgromadzono przy jednym stole”. Inny uczestnik podkreślił: „Obecność przedstawicieli różnych części łańcucha wartości przy jednym stole była niezwykle cenna”. Zauważono również, że „zbiorowe know-how uczestników podniosło poziom całej rozmowy”.
Taki poziom zaangażowania wskazuje, że branża dostrzega pilną potrzebę harmonizacji podejść do raportowania zrównoważonego rozwoju i przejrzystości w zakresie emisji. Dla firm działających w sektorze etykiet oznacza to możliwość ograniczenia rozbieżności w wynikach PCF, które obecnie mogą wynikać z odmiennych założeń lub źródeł danych stosowanych przez poszczególne podmioty.
Od dyskusji do wymiernych rezultatów
Organizatorzy podkreślają, że warsztaty nie były jedynie forum dyskusyjnym. Wnioski wypracowane w trakcie cyklu mają stanowić podstawę kolejnych, konkretnych działań w budowie branżowego schematu obliczania śladu węglowego zgodnego z wytycznymi Finat. Celem jest przełożenie wymiany doświadczeń i wiedzy na zdefiniowane zasady, wytyczne i narzędzia, które mogą być stosowane w praktyce przez firmy z sektora.
Ułatwiając ustrukturyzowany dialog, doprecyzowanie techniczne oraz budowanie konsensusu, Finat pozycjonuje się jako platforma, na której europejska i globalna branża etykiet może wspólnie podejmować wyzwania zrównoważonego rozwoju w sposób pragmatyczny i oparty na danych. Zharmonizowane ramy PCF dla etykiet mogą stać się elementem szerszych działań branży opakowań na rzecz przejrzystego raportowania środowiskowego.
Znaczenie zharmonizowanej metodyki PCF dla branży
Wraz ze wzrostem presji regulacyjnej oraz wymagań klientów dotyczących raportowania zrównoważonego rozwoju, potrzeba wiarygodnego i zharmonizowanego podejścia do PCF w sektorze etykiet staje się krytyczna. Dotyczy to zarówno wymagań stawianych dostawcom materiałów, jak i oczekiwań właścicieli marek w zakresie przejrzystości danych środowiskowych dotyczących produktów pakowanych.
W ramach cyklu warsztatów Finat realizuje kilka celów. Po pierwsze, umożliwienie spójności metodycznej w całym łańcuchu wartości poprzez wspólne zasady obliczeń. Po drugie, ograniczenie dublowania prac przez firmy członkowskie, które w przeciwnym razie musiałyby indywidualnie opracowywać własne podejścia do PCF. Po trzecie, zwiększenie zaufania i przejrzystości wobec właścicieli marek i regulatorów poprzez zapewnienie bardziej porównywalnych danych śladu węglowego dla produktów etykietowych. Po czwarte, wzmocnienie wiarygodności branży etykiet w obszarze zrównoważonego rozwoju.
Impuls wygenerowany podczas warsztatów wskazuje, że współpraca między podmiotami z różnych segmentów łańcucha wartości jest nie tylko możliwa, ale również skuteczna. Wspólne podejście do PCF może ułatwić przyszłe wdrażanie wymagań regulacyjnych oraz odpowiadanie na zapytania klientów dotyczące śladu węglowego produktów, w których etykiety samoprzylepne stanowią istotny komponent.
Finat informuje, że rezultaty warsztatów zostaną przełożone na praktyczne wytyczne oraz działania następcze w kolejnych fazach projektu. Celem jest zapewnienie, aby branża etykiet samoprzylepnych utrzymała wiodącą pozycję w podejściach do zrównoważonego rozwoju i przejrzystości środowiskowej.