Grupa MOL podpisała wiążący list intencyjny z Gazprom Neft w sprawie nabycia pakietu 56,15% akcji w serbskiej spółce naftowo-energetycznej Naftna Industrija Srbije. Po finalizacji transakcji MOL uzyska status znaczącego akcjonariusza oraz kontrolę nad spółką zarządzającą jedyną rafinerią ropy naftowej w Serbii, zlokalizowaną w Pančevie. Planowane przejęcie ma wzmocnić pozycję Grupy MOL na rynku energetycznym Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej, obejmując zarówno segment rafineryjny, jak i sieć detaliczną oraz aktywa poszukiwawczo-wydobywcze NIS.
Zgodnie z porozumieniem transakcja zostanie zrealizowana po spełnieniu szeregu warunków, w tym uzyskaniu niezbędnych zgód regulacyjnych i sankcyjnych. Według stron może ona zapewnić rafinerii w Pančevie oraz powiązanym jednostkom biznesowym długoterminową, stabilną działalność oraz utrzymanie nieprzerwanych dostaw produktów energetycznych na rynki regionu. NIS, poza zakładem rafineryjnym, dysponuje siecią niemal 400 stacji paliw w Serbii, Rumunii oraz Bośni i Hercegowinie, a także portfelem aktywów w zakresie poszukiwań i wydobycia ropy naftowej i gazu. W strukturze Grupy MOL ma to wzmocnić zarówno segment hurtowy i logistyczny, jak i obszar sprzedaży detalicznej produktów naftowych.
Zakres porozumienia i warunki finalizacji transakcji
Podpisany przez MOL i Gazprom Neft wiążący list intencyjny określa główne założenia przyszłej umowy nabycia pakietu 56,15% akcji NIS. Dokument obejmuje m.in. harmonogram przeprowadzenia badania due diligence serbskiej spółki oraz procedury związane z uzyskaniem wymaganych zgód regulacyjnych w Serbii i innych właściwych jurysdykcjach.
Jednym z kluczowych wymogów jest uzyskanie zgody Biura ds. Kontroli Aktywów Zagranicznych Departamentu Skarbu USA (OFAC), co wynika z reżimu sankcyjnego obejmującego podmioty zaangażowane w dotychczasową strukturę właścicielską NIS. Dodatkowo konieczne będą zgody odpowiednich organów serbskich właściwych dla rynku energetycznego i kapitałowego. Strony zakładają, że finalna umowa nabycia zostanie podpisana do końca marca 2026 r., przy czym szczegółowe warunki transakcji będą przedmiotem dalszych uzgodnień.
Rola rafinerii w Pančevie w systemie zaopatrzenia regionu
Rafineria ropy naftowej w Pančevie funkcjonuje od 1968 r. i od ponad pięciu dekad odgrywa kluczową rolę w zaopatrzeniu Serbii w paliwa i inne produkty naftowe. W ostatnich piętnastu latach zakład przeszedł wieloetapową modernizację technologiczną, której efektem jest dostosowanie parametrów produkcji do wymogów obowiązujących na rynku europejskim. Obecnie moc przerobowa rafinerii wynosi niemal 4,8 mln ton rocznie.
Zakład w Pančevie wytwarza przede wszystkim olej napędowy i benzynę spełniające wymagania jakościowe Euro-5 zgodne z regulacjami Unii Europejskiej. Oprócz paliw silnikowych rafineria produkuje także skroplony gaz ziemny, wybrane produkty petrochemiczne, olej opałowy, bitum oraz inne produkty naftowe. Taki profil produkcji sprawia, że obiekt pełni istotną funkcję w regionalnym systemie zaopatrzenia rynku w paliwa oraz surowce dla przemysłu chemicznego i infrastrukturalnego.
Znaczenie transakcji dla strategii Grupy MOL
Planowane przejęcie kontrolnego pakietu akcji NIS wpisuje się w strategię Grupy MOL zakładającą umacnianie pozycji w regionie Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej. Nabycie udziałów w serbskiej spółce oznaczałoby rozszerzenie portfela aktywów o rafinerię, sieć logistyczną oraz detaliczną, a także o aktywa poszukiwawczo-wydobywcze zlokalizowane głównie w Serbii, ale także w Rumunii oraz Bośni i Hercegowinie.
Zsolt Hernádi, prezes i dyrektor generalny Grupy MOL, podkreśla regionalny wymiar transakcji i jej powiązanie z bezpieczeństwem dostaw energii w państwach śródlądowych.
– Jako wiarygodny dostawca energii w regionie chcemy przyczyniać się do rozwoju Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej. Od wielu lat utrzymujemy znakomitą, profesjonalną relację z naszymi serbskimi partnerami. MOL pozostaje zaangażowany we współpracę z rządem Serbii w celu dalszego wzmocnienia bezpieczeństwa dostaw w kraju i w regionie. Suwerenność energetyczna krajów śródlądowych wymaga współpracy silnych lokalnych rafinerii, działających w sposób przewidywalny i efektywny, a także zaangażowania mocnych partnerów. Dlatego też Grupa MOL prowadzi negocjacje z ADNOC, państwową spółką naftową Zjednoczonych Emiratów Arabskich, w sprawie dołączenia do akcjonariatu NIS jako akcjonariusz mniejszościowy, przy zachowaniu przez MOL większościowego pakietu akcji i kontroli. Jesteśmy gotowi do podjęcia tego wyzwania i będziemy kontynuować rozmowy z naszymi partnerami – powiedział Zsolt Hernádi.
Włączenie do transakcji potencjalnego inwestora mniejszościowego w postaci ADNOC ma służyć zbudowaniu stabilnej struktury właścicielskiej NIS, opartej na współpracy regionalnego koncernu energetycznego z partnerem z rynku Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Jednocześnie Grupa MOL deklaruje zamiar utrzymania pakietu większościowego i kontroli korporacyjnej nad spółką.
Aktywa detaliczne, logistyczne i wydobywcze NIS
Oprócz zakładu rafineryjnego NIS dysponuje rozwiniętą infrastrukturą hurtową, logistyczną i detaliczną. W skład portfela spółki wchodzi sieć blisko 400 stacji paliw zlokalizowanych w Serbii, Rumunii oraz Bośni i Hercegowinie. Przejęcie tej sieci może umożliwić Grupie MOL dalsze wzmacnianie strategii zorientowanej na konsumenta poprzez zwiększenie zasięgu sprzedaży detalicznej paliw i innych produktów naftowych w regionie.
NIS posiada również znaczący portfel aktywów w segmencie poszukiwań i wydobycia ropy naftowej oraz gazu ziemnego. Zasoby ropy naftowej kategorii 2P spółki szacowane są na około 173 mln baryłek. Dzienne wydobycie ropy naftowej i gazu w Serbii przekracza 20 tys. baryłek ekwiwalentu ropy naftowej, co stanowi istotne uzupełnienie bazy surowcowej dla segmentu rafineryjnego. Ponadto NIS posiada koncesje poszukiwawcze w Rumunii i w Bośni i Hercegowinie, co tworzy potencjał dla dalszego rozwoju działalności wydobywczej w regionie.
Łącznie aktywa rafineryjne, detaliczne, logistyczne oraz wydobywcze NIS stanowią spójny system zaopatrzenia rynku w paliwa i inne produkty naftowe, który po finalizacji transakcji mógłby zostać włączony do struktury Grupy MOL jako element regionalnego łańcucha wartości w sektorze naftowo-energetycznym.
