Stabilizacja w branży tworzyw sztucznych

Podczas czwartkowej konferencji w Düsseldorfie organizacja PlasticsEurope zaprezentowała najnowsze dane dotyczące produkcji w branży tworzyw sztucznych, zapotrzebowania na produkty oraz zagospodarowania odpadów z tworzyw. Zgodnie z przedstawionymi wyliczeniami, światowa produkcja odnotowała wzrost - z 280 mln ton w 2011 roku do 288 mln ton w roku 2012, co oznacza wzrost o 2,8 proc.

Na rynku europejskim jednakże sytuacja nie wygląda równie optymistycznie. Branża tworzyw wciąż odczuwa konsekwencje kryzysu: produkcja i popyt odnotowały w roku 2012 lekki spadek, odpowiednio o 3 i 2,5 proc. w porównaniu do 2011 roku. Jest to rezultat obniżonego popytu w głównych branżach wykorzystujących tworzywa sztuczne, jak opakowalnictwo, budownictwo, motoryzacja itd. Można jednakże zauważyć znaczące różnice pomiędzy sytuacją w Europie Zachodniej i Środkowej - podczas gdy na Zachodzie popyt zmalał o 3 proc., o tyle w Europie Środkowej wzrósł o 0,6 proc.

- W obliczu zmieniającej się i często trudnej sytuacji ekonomicznej, europejski sektor tworzyw wykazuje ogromną odporność i zdolność do przystosowania się - powiedział dr Winfried Hansel. - Nawet jeśli oczekiwalibyśmy szybszego odbicia, to przecież udało nam się sprostać wyzwaniom globalizacji, jesteśmy konkurencyjni i innowacyjni - branża generuje w skali Europy 2,6 proc. PKB. Oczywiście, niższe koszty energii i surowców w innych rejonach świata są podstawowym wyzwaniem dla naszej branży w Europie.

Perspektywy dla branży tworzyw w Europie przedstawił Patrick Thomas, prezydent PlasticsEurope:
- Rok 2013 należy uznać za rok stabilizacji w europejskiej branży tworzyw, natomiast na 2014 rok prognozujemy lekkie ożywienie, mimo iż wciąż pozostaniemy w tyle na tle poziomu sprzed kryzysu.

Przedstawiciele PlasticsEurope wiele miejsca poświęcili problemowi zagospodarowania odpadów w Europie, uznając, iż w 2012 roku generalny trend w tym zakresie był pozytywny. Podczas gdy ilość wytworzonych odpadów z tworzyw pozostawała na tym samym poziomie co rok wcześniej, recykling i odzysk energii wzrosły odpowiednio o 4,9 proc. (do poziomu 26,3 proc.) i 3,3 proc. (osiągając poziom 35,6 proc.). W sumie więc poziom odzysku w Europie wyniósł 61,9 proc., co oznacza wzrost o 4 proc. w porównaniu z rokiem 2011. Przedstawiciele organizacji podkreślają jednak, że sytuacja znacząco się różni w poszczególnych krajach Starego Kontynentu - o ile bowiem niektóre państwa odnotowują 100-procentowy odzysk odpadów z tworzyw, o tyle w innych rezultat jest mizerny, a wskaźnik odzysku wynosi tam zaledwie 30 proc. Co ciekawe, problem ten nie dotyczy tylko nowych państw UE, jak np. Polska, gdzie poziom odzysku wyniósł w 2012 roku nieco powyżej 40 proc., lecz także takich państw, jak np. Wielka Brytania, gdzie wskaźnik ten wyniósł w ubiegłym roku ok. 30 proc. Szacuje się, że ponad 9 mln ton odpadów z tworzyw trafia każdego roku na wysypiska.

- Mimo pozytywnego trendu odzwierciedlonego w danych dotyczących poziomu recyklingu i odzysku w Europie, przeraża nas to, iż ponad jedna trzecia odpadów z tworzyw trafia rokrocznie na wysypiska - powiedział Hansel. - Aby osiągnąć efektywność surowcową w Europie, nasza branża usilnie dąży do osiągnięcia celu, jakim jest zaprzestanie składowania odpadów z tworzyw do 2020 roku. Jeśli jednak dotychczasowe tempo ewolucji w tym zakresie zostanie utrzymane, cel ten będzie niemożliwy do osiągnięcia w wyznaczonym czasie. Dlatego też branża tworzyw sztucznych wzywa decydentów do wsparcia naszej ambitnej inicjatywy poprzez wprowadzenie regulacji ograniczających możliwość składowania odpadów, które mogą podlegać recyklingowi bądź które stanowią źródło energii.

Dokonując przeglądu najważniejszych trendów, Patrick Thomas zaznaczył, iż branża tworzyw sztucznych ma się dobrze, choć będzie musiała sprostać w najbliższym czasie wielu wyzwaniom:
- Sektor tworzyw jest nadzwyczaj odporny - zawsze czekało na nas wiele wyzwań i musieliśmy dopasowywać się do zmiennych okoliczności - powiedział prelegent.

Jednym z zagrożeń jest znaczne obniżenie kosztów produkcji w USA ze względu na sukces wydobycia gazu łupkowego. Innym wyzwaniem jest rosnący rynek biotworzyw w Brazylii oraz potencjał tkwiący w złożach ropy zlokalizowanych w szelfie atlantyckim u wybrzeży tego kraju. Oczywistym wyzwaniem jest stała konkurencja ze strony Chin, które już w 2010 roku prześcignęły Europę w produkcji tworzyw, a obecnie są trzecim światowym eksporterem maszyn stosowanych w przetwórstwie. Ponadto czynnikami stanowiącymi potencjalne zagrożenie dla Europy są: konkurencja ze strony Indii, gdzie ponad dziesięcioprocentowy wzrost gospodarki styka się z boomem na rynku motoryzacyjnym. Dodatkowo sytuację pogarsza niestabilna sytuacja w rejonie Bliskiego Wschodu. Mimo to, konkluzja jest optymistyczna:
- Te targi pokazują naszą siłę i zdolność do adaptacji - powiedział Thomas. - Jesteśmy dumnymi następcami Parkesa i Baekelanda, a nasz materiał jest synonimem innowacyjności i kreatywności. Inspirował architektów, projektantów, inżynierów i wynalazców w wielu dziedzinach, i wciąż będzie czynnikiem poszerzającym granice ludzkiego geniuszu.

Odpowiadając na pytania dziennikarzy, Patrick Thomas stwierdził, iż w europejskim kontekście nie uda się powtórzyć amerykańskiego sukcesu wydobycia gazu łupkowego. Barierą jest tu między innymi brak spójnej polityki energetycznej UE oraz odmienny kontekst prawny, w USA obowiązują bowiem inne niż w Europie przepisy dotyczące kopalin. Dlatego też to nie tania energia, lecz innowacyjność jest - zdaniem Thomasa - przyszłością branży tworzyw sztucznych w Europie.