Polski przemysł chemiczny AD 2007
Polska Izba Przemysłu Chemicznego podsumowała aktualny stan rodzimego rynku chemii. W opublikowanym przez nią raporcie wiele miejsca poświęcono branży tworzyw sztucznych, która była kołem napędowym całego przemysłu chemicznego. Przedstawiamy główne założenia Raportu za 2007 r.
Jak podaje PIPC udział przemysłu chemicznego w produkcji przemysłowej w Polsce wynosi obecnie około 10 proc. To nie najlepszy wynik, bo oznacza o połowę niższy udział niż w krajach wysoko uprzemysłowionych. Taki stan rodzi swoje konsekwencje. Najważniejsze z nich to mniejszy niż 2 procentowy udział Polski w unijnym przemyśle chemicznym, wysoka dynamika importu, rosnące ujemne saldo obrotów z zagranicą, niekorzystna struktura eksportu oraz ponad połowę niższe zużycie chemikaliów na głowę mieszkańca. Pomimo tych mankamentów polski rynek chemiczny jest znaczącym podmiotem na rynku Europy Środkowo-Wschodniej oraz w Unii Europejskiej.
Co więcej sektor chemiczny w Polsce ma szansę rozwijać się w dobrym tempie pozycję solidnego partnera handlowego na rynkach światowych. By do tego doszło konieczne są jednak kolejne inwestycje, a także szybkość wdrażania nowoczesnych technologii.
Sytuacja w polskim przemyśle chemicznym w ciągu ostatnich lat ulegała stopniowej poprawie. Sprzedaż chemikaliów wzrastała w ciągu ostatnich siedmiu lat średnio o 10 proc. rocznie. Wartość produkcji sprzedanej przemysłu chemicznego osiągnęła w 2007 roku 23,5 mld euro, co stanowiło około 11 proc. wartości sprzedaży całego przemysłu.
Analiza bilansu handlowego chemii wykazuje od lat, że największy deficyt występuje w farmaceutykach oraz tworzywach sztucznych jak również w specjalistycznych chemikaliach organicznych, co wynika w dużym stopniu z niewłaściwej struktury produkcji chemicznej w Polsce. Występuje również wyraźny deficyt w produkcji chemikaliów bazowych, co jest bezpośrednią przyczyną zbyt niskiej produkcji tworzyw sztucznych.
W ubiegłym roku polski przemysł chemiczny osiągnął wartość sprzedaży 88 699,8 mln zł, czyli o 9,3 proc. więcej niż w 2006 r. Co szczególnie ciekawe jednak odnotowano aż 18,6 proc. wzrost w sprzedaży produkcji wyrobów z tworzyw sztucznych i gumy.
W porównaniu z rokiem 2006, w roku 2007 przemysł chemiczny ogółem osiągnął zdecydowanie wyższy wynik finansowy netto 5 930,4 mln zł, z czego na produkcję wyrobów chemicznych przypadło 3 897,0 mln zł - to jest o 35,5 proc. więcej niż przed rokiem, a na produkcję wyrobów z tworzyw sztucznych i gumy 2033,4 mln zł. Tutaj wzrost był już o 47,1 proc. w porównaniu z wcześniejszym rokiem.
Jak podaje Polska Izba Przemysłu Chemicznego w ubiegłym roku tak jak i w 2006 r. utrzymała się tendencja wzrostowa cen produkcji sprzedanej. W przetwórstwie przemysłowym jej wskaźnik wyniósł 1,9 proc., w przemyśle chemicznym 2,2 proc, a w produkcji wyrobów z tworzyw sztucznych i gumy 1,7 proc. Wyższa dynamika była w głównej mierze wynikiem rosnących cen surowców oraz utrzymującego się ożywionego popytu.
To co może martwić, to fakt, że po bardzo udanym 2006 r., w roku 2007 nastąpiło spowolnienie dynamiki wzrostu produkcji sprzedanej. Utrzymało się porównywalne do analogicznego okresu roku poprzedniego wysokie tempo wzrostu produkcji przetwórstwa przemysłowego (13,5 proc.) i produkcji wyrobów z tworzyw sztucznych i gumy (13,5 proc.). Znaczny spadek odnotowano zaś w przypadku dynamiki produkcji wyrobów chemicznych.
W przypadku wyrobów gumowych i z tworzyw sztucznych wartość produkcji sprzedanej jak i optymistyczne nastroje utrzymywały się do listopada 2007 r. Pod koniec tego okresu trendy odwróciły się i wraz z umiarkowaną obniżką wartości sprzedaży w ujęciu miesięcznym nastąpiło zdecydowane pogorszenie koniunktury na rynku.
W 2007 r. wzrost wartości importu produktów przemysłu chemicznego ogółem wyniósł 14 proc. Producenci wyrobów chemicznych oraz wyrobów z tworzyw sztucznych wyeksportowali towary o wartości o 18 proc. większej niż w 2006 r. Zarówno w przypadku importu jak i eksportu głównymi odbiorcami były kraje Wspólnoty Europejskiej.
Tak jak w 2006 roku, w sektorze wyrobów chemicznych utrzymywał się trend szybszego wzrostu eksportu niż importu. Jednakże w 2007 roku, w porównaniu do poprzedniego roku nastąpiło zmniejszenie dystansu pomiędzy dynamiką importu i eksportu. Wciąż jednak znacznie wyższa wartość bezwzględna importu nie przełożyła się na poprawienie bilansu handlowego. W 2007 ujemne saldo wymiany handlowej przemysłu chemicznego uległo dalszemu zwiększeniu i osiągnęło rekordową wartość 8,5 mld euro, co stanowi blisko 48 proc. udział w całkowitym deficycie salda handlu zagranicznego Polski.
Dodatnie wartości salda generowane są głównie przez taki asortyment jak kauczuki i artykuły z kauczuku, środki piorące i kosmetyki oraz nawozy. Znaczny deficyt występuje natomiast w przypadku farmaceutyków (2,5 mld euro) oraz tworzyw sztucznych w formach podstawowych (2,1 mld euro).
Polska Izba Przemysłu Chemicznego jest organizacją reprezentującą branżę chemiczną wobec organów administracji państwowej oraz organizacji międzynarodowych. Jest jedyną polską instytucją będącą członkiem Europejskiej Komisji Przemysłu Chemicznego CEFIC.